W akapicie 4. Brzozowski wspomina o tym, że rzeczywistość romantyków była poza życiem oraz światem, ponieważ nie mogli zaznać egzystencji rodzimej społeczności. Autor tekstu zarzuca młodopolskim artystom, iż wykorzystują oni postawę romantyków w zupełnie innej sytuacji. Prowadzi to do tego, że odwoływanie się do dziedzictwa romantyzmu paradoksalnie powoduje sprzeniewierzenie się dążeniom i ideałom ówcześnie żyjących.