Zaimkami osobowymi w funkcji dopełnienia bliższego nazywa się COD (les compléments d'objet directs). Są to zaimki, które zastępują rzeczowniki będące bezpośrednio po czasowniku i bezpośrednio się do niego odnoszące, co w języku polskim odpowiada dopełnieniu. Jeśli mamy wątpliwości, czy dane słowo jest COD, możemy zadać pytanie kogo? (qui?) lub co? (quoi?), np.:
Je les comprends. - quoi? Je comprends les instructions. (Rozumiem je. - co? - Rozumiem instrukcje.)
Je la vois. - qui? Je vois ma sœur. (Widzę ją. - kogo? - Widzę moją siostrę.)
Należy zwrócić uwagę, że COD znajduje się zawsze przed czasownikiem. Wyjątkiem jest tryb rozkazujący:
- twierdzący: Prends ma chemise ! -> Prends-la ! (Weź moją koszulę! -> Weź ją!)
- przeczący: Ne prends pas mes chaussures ! -> Ne les prends pas ! (Nie bierz moich butów! -> Nie bierz ich!)
W tabelce przedstawiono formy COD - są identyczne jak formy rodzajników określonych.
| Rodzaj męski | le |
| Rodzaj żeński | la |
| Przed samogłoską | l' |
| Liczba mnoga | les |
Zaimkami osobowymi w funkcji dopełnienia dalszego nazywa się COI (les compléments d'objet indirects). Są to zaimki, które zastępują rzeczowniki odnoszące się do tego, dla kogo jest wykonywana dana czynność, co w języku polskim odpowiada dopełnieniu. Zwykle zastępują osobę. Jeśli mamy wątpliwości, czy dane słowo jest COI, możemy zadać pytanie komu? do kogo? (à qui), np.
Il m'apporte le repas. - à qui ? Il apporte le repas à moi*. (Przyniósł mi posiłek. - komu? dla kogo? - Przyniósł posiłek dla mnie.)
*Warto zapamiętać, że formy me i te zmieniają się w trybie rozkazującym na moi i toi, np. Przynieś mi! - Apporte-moi!
Je lui téléphone. - à qui ? Je téléphone à ma mère. (Dzwonię do niej. - do kogo? - Dzwonię do mojej mamy.)
Należy zwrócić uwagę, że COI znajduje się zawsze przed czasownikiem.
W tabelce przedstawiono formy COI.
| Je | me |
| Tu | te |
| Il/Elle | lui |
| Nous |
nous |
| Vous |
vous |
| Ils/Elles |
leur |
Zaimek en jest nieodmienny i może zastępować dopełnienie albo miejsce, np.
- Je mange des fruits. -> J'en mange. (Jem owoce. -> Jem je.)
- J'aime beaucoup de la musique. -> J'en aime beaucoup. (Bardzo lubię muzykę. -> Bardzo ją lubię.)
- Je parle de mes loisirs. -> J'en parle. (Mówię o moich hobby. -> Mówię o nich.)
- Je reviens du cinéma. -> J'en reviens. (Wracam z kina. -> Wracam stamtąd.)
En może zatem zastępować rzeczownik, który będzie poprzedzony:
- rodzajnikiem nieokreślonym (un, une, des)
- rodzajnikiem cząstkowym (du, de la, de l', des)
- liczebnikiem
- zaimkiem nieokreślonym (np. inny - autre, kilka - quelques)
- przysłówkiem określającym ilość (np. peu de - mało, beaucoup de - dużo)
- przyimkiem de.
1. Envoyez-lui un mail.
Tłumaczenie: Wyślijcie mu maila.
2. Prends-en deux litres.
Tłumaczenie: Weź jej dwa litry.
Treść dostępna tylko dla użytkowników z aktywnym Premium
Treść dostępna tylko dla użytkowników z aktywnym Premium
Opracowania zadań z ponad 3000 podręczników – przygotowane przez nauczycieli
Ponad 100 kursów wideo do sprawdzianów, E8 i matury
Odrabiak Pro – interaktywna nauka z każdym szkolnym podręcznikiem
Gotowe notatki, tablice edukacyjne i sprawdziany
Agnieszka Sumyk
Nauczycielka języka francuskiego
Zobacz lekcje, które wyjaśnią temat krok po kroku:
Tutaj pojawi się lista Twoich książek
Zaloguj się i zacznij tworzyć ją już teraz.

