XVI w.

XVI stulecie jest wiekiem walki o dominacje w życiu politycznym państwa polsko-litewskiego. Zmagały się w nim obozy magnacki i szlachecki, reprezentowane przez dwie izby Sejmu Walnego. Te zdobywając kolejne przywileje w zasadzie wykluczyły inne stany świeckie z życia politycznego, jak również gospodarczego. Pozycja króla została osłabiona już na początku wieku przez konstytucje nihil novi z 1505 r.