Polityka zaborców wobec Polaków w drugiej połowie XIX wieku

• Zabór rosyjski - bezpośrednio po upadku powstania styczniowego (1864 r.) władze carskie rozpoczęły terror, jakiego dotąd nie znano. Uczestnicy powstania byli karani śmiercią lub zesłaniem na Syberię. Konfiskowano majątki walczących partyzantów. Zniesiono autonomię i resztki odrębności Królestwa Polskiego. Zlikwidowano polskie instytucje rządowe. Władzą naczelną, w miejsce dotychczasowego namiestnika, stał się generał - gubernator warszawski, który łączył w swych rękach władzę wojskową, administracyjną i policyjną. Królestwo Polskie zostało pogardliwie nazwane Krajem Przywiślańskim, zlikwidowano herb Królestwa