Monarchia patrymonialna - (łac. patrimonium - "ojcowizna"), forma organizacyjno-ustrojowa średniowiecznego państwa, która charakteryzowała się tym, że państwo traktowane było przez monarchę jak jego własność. Mieszkańcy państwa mimo osobistej wolności winni byli władcy posłuch, był on też ich najwyższym sędzią. Państwo i władza monarchy, jako ojcowizna - mogła być dowolnie przekazywana przez panującego kolejnym potomkom.