Historia

Historia i społeczeństwo 5. Wehikuł czasu (Podręcznik, GWO)

Przetłumacz na dzisiejszą polszczyznę powitanie szlachcica 4.71 gwiazdek na podstawie 7 opinii
  1. Szkoła podstawowa
  2. 5 Klasa
  3. Historia

Przetłumacz na dzisiejszą polszczyznę powitanie szlachcica

6
 Zadanie
7
 Zadanie

Ćwiczenie
 Zadanie

Przetłumacz na dzisiejszą polszczyznę powitanie szlachcica ze s. 171. Potem napisz: czy byłoby dobrze, gdyby i dziś ludzie witali się w ten sposób - tyle że czystą polszczyzną? Dlaczego?

Powitanie szlachcica: "Wielki majestat wśród bóstw domowych, osobę waszmość pana, jako z najwyższym witam szacunkiem, należny jemu oddając hołd, że bohaterskie progi godną obecnością swoją chciał uświęcić bytnością".

Tłumaczenie: Z wielkim szacunkiem witamy gości w naszym domu, cieszymy się, że zechcieliście zawitać w nasze skromne progi.

Uważam, że gdyby dzisiaj ludzie witali się w ten sposób poprawną polszczyzną - odnoszonoby się do siebie z większym szacunkiem i poważaniem. 

A. Porównaj wychowanie dzieci w XVIII wieku i w naszych czasach.

Współczesne wychowywanie dzieci znacznie różni się od XVIII-wiecznego. W czasach oświecenia dzieci musiały całkowicie podporządkować się władzy swego ojca, traktowane były surowo, z dystansem. Ojcowie, uważali, że okazywane pieszczoty psują dzieci. Synowie i córki zwracali się do swego taty słowani "panie ojcze", całowali go w rękę, obejmowali za kolana. Ponadto, nie mogli usiąść w jego obecności, chyba że im na to zezwolił. Matki, zupełnie tak jak dzisiaj - odnosiły się do dzieci ciepło i łagodnie. Nieraz chroniły swe pociechy przed gniewem ojca, służyły radą i pomocą, Dziadkowie rozpieszczali wnuki.

B. Wyjaśnij, co głosili, a co chcieli usunąć za szkół myśliciele oświecenia.

Myśliciele oświecenia wzywali do rozwijania matematyki oraz nauk przyrodniczych: fizyki, biologii, chemii. Głosili, że dzięki postępowi nauk świat stanie się lepszy, a ludzie szczęśliwsi. Głównym celem polskich szkół, które powstały w dobie oświecenia (Collegium Nobilium, Szkoła Rycerska) było przygotowanie uczniów do odpowiedzialności za państwo. Nauka odbywała się już nie tylko po łacinie, ale także w języku polskim. Program nauczania był oświeceniowy, nauczano języków nowożytnych: francuskiego i niemieckiego. Nauczyciele starali się, by ich wychowankowie starali się zrozumieć materiał, a nie bezmyślnie go wkuwali. Krytykowali używanie makaronizmów, kładli nacisk na zwięzłą argumentację. 

C. Czym się różniło Collegium Nobilium od szkół jezuickich. 

Collegium Nobilium założone w 1740 roku przez Stanisława Konarskiego miało stanowić konkurencję dla średnich szkół zakładanych przez jezuitów i przewyższać je pod względem poziomu nauczania. Szkoła była przeznaczona dla synów bogatej szlachty, którzy mieli później zdobytym wykształceniem służyć Rzeczpospolitej. Nauka w Collegium Nobilium trwała osiem lat i odbywała się na poziomie kilku klas. Nauczano za pomocą nowoczesnych metod i przy wykorzystaniu nowych pomocy dydaktycznych, np. map i globusów. Główny nacisk kładziono na naukę języka polskiego, łaciny i języków nowożytnych oraz geografii, historii, matematyki i prawa. Program nauczania był oświeceniowy. Nauczyciele starali się, by uczniowie rozumieli materiał, a nie bezmyślnie go wkuwali. Uczniowie Collegium Nobilium w odróżnieniu od wychowanków szkół jezuickich musieli mówić bez makaronizmów i zwięźle argumentować. Uczyli się dobrych manier. Głównym celem szkoły było przygotowanie uczniów do odpowiedzialności za państwo. 

DYSKUSJA
Informacje
Historia i społeczeństwo 5. Wehikuł czasu
Autorzy: Tomasz Małkowski
Wydawnictwo: GWO
Rok wydania:
Autor rozwiązania
user profile image

Paulina

21401

Nauczyciel

Masz wątpliwości co do rozwiązania?

Ostatnie 7 dni na Odrabiamy w liczbach...
ROZWIĄZALIŚMY0ZADAŃ
zadania
wiadomości
ODPOWIEDZIELIŚMY NA0WIADOMOŚCI
NAPISALIŚCIE0KOMENTARZY
komentarze
... i0razy podziękowaliście
Autorom
Wiedza
Zamiana ułamka zwykłego na dziesiętny

Jeżeli ułamek zwykły posiada w mianowniku 10, 100, 1000, … to zamieniamy go na ułamek dziesiętny w następujący sposób: między cyframi liczby znajdującej się w liczniku danego ułamka zwykłego stawiamy przecinek tak, aby po przecinku było tyle cyfr, ile zer w mianowniku. Gdyby zabrakło cyfr przy stawianiu przecinka, to należy dopisać brakującą ilość zer.

Przykłady:

  • $$3/{10}= 0,3$$ ← przepisujemy liczbę 3 z licznika i stawiamy przecinek tak, aby po przecinku była jedna cyfra (bo w mianowniku mamy jedno zero); musimy dopisać 0, ponieważ brakuje nam cyfr przy stawianiu przecinka,

  • $${64}/{100}= 0,64$$ ← przepisujemy liczbę 64 z licznika i stawiamy przecinek tak, aby po przecinku były dwie cyfry (bo w mianowniku mamy dwa zera); musimy dopisać 0, ponieważ brakuje nam cyfr przy stawianiu przecinka,

  • $${482}/{1000} = 0,482$$ ← przepisujemy liczbę 482 z licznika i stawiamy przecinek tak, aby po przecinku były trzy cyfry (bo w mianowniku mamy trzy zera); musimy dopisać 0, ponieważ brakuje nam cyfr przy stawianiu przecinka,

  • $${45}/{10}= 4,5$$ ← przepisujemy liczbę 45 z licznika i stawiamy przecinek tak, aby po przecinku była jedna cyfra (bo w mianowniku mamy jedno zero); w tym przypadku nie ma potrzeby dopisywania zer,

  • $${2374}/{100}= 23,74$$ ← przepisujemy liczbę 2374 z licznika i stawiamy przecinek tak, aby po przecinku były dwie cyfry (bo w mianowniku mamy dwa zera); w tym przypadku nie ma potrzeby dopisywania zer.

  Uwaga

Istnieją ułamki zwykłe, które możemy rozszerzyć lub skrócić tak, aby otrzymać w mianowniku 10, 100, 1000,... Jednak nie wszystkie ułamki można zamienić na równe im ułamki dziesiętne, to znaczy tak rozszerzyć lub skrócić, aby otrzymać ułamek o mianowniku 10, 100, 1000 itd.

Przykłady ułamków, które dają się rozszerzyć lub skrócić, tak aby otrzymać ułamek dziesiętny:
$$1/2= {1•5}/{2•5}=5/{10}= 0,5$$
$$3/{20}= {3•5}/{20•5}= {15}/{100}= 0,15$$
$${80}/{400}= {80÷4}/{400÷4}={20}/{100}= 2/{10}= 0,2$$

Nie można natomiast zamienić na ułamek dziesiętny ułamka $$1/3$$. Ułamka tego nie można skrócić ani rozszerzyć tak, aby w mianowniku pojawiła się liczba 10, 100, 1000 itd.

Porównywanie ułamków dziesiętnych

Aby ustalić, który z dwóch ułamków dziesiętnych jest większy, wystarczy porównać kolejno rzędy, zaczynając od najwyższego. Oznacza to, że porównujemy kolejno cyfry z których zbudowany jest ułamek dziesiętny, czyli zaczynamy od cyfr części całkowitej, a później przechodzimy to porównywania cyfr części dziesiętnych.

W praktyce porównywanie ułamków dziesiętnych odbywa się następująco:
  • Najpierw porównujemy części całkowite, jeżeli nie są równe, to mniejszy jest ułamek o mniejszej części całkowitej;

  • Jeżeli obie części całkowite są równe, to porównujemy ich części dziesiętne. Jeżeli części dziesiętne nie są równe, to mniejszy jest ułamek o mniejszej części dziesiętnej;

  • Gdy części dziesiętne są równe, to porównujemy ich części setne, tysięczne itd., aż do uzyskania odpowiedzi.

  Zapamiętaj

Gdy na końcu ułamka dziesiętnego dopisujemy lub pomijamy zero, to jego wartość się nie zmienia.

Przykłady:
$$0,34=0,340=0,3400=0,34000=...$$
$$0,5600=0,560=0,56$$

W związku z powyższą uwagą, jeżeli w czasie porównywania ułamków w którymś zabraknie cyfr po przecinku, to należy dopisać odpowiednią liczbę zer.
 

Przykład: Porównajmy ułamki 5,25 i 5,23.
Przed porównywaniem ułamków wygodnie jest zapisać porównywane liczby jedna pod drugą, ale tak by zgadzały się rzędy, czyli przecinek pod przecinkiem.

porownanie1
Widzimy, że w porównywanych ułamkach części jedności są takie same, części dziesiętne także są równe, natomiast w rzędzie części setnych 5>3, zatem ułamek 5,25 jest większy od 5,23. Zatem 5,25>5,23.

Przykład: Porównajmy ułamki 0,8 i 0,81.
Zapisujemy ułamki jeden pod drugim, tak aby zgadzały się rzędy, czyli przecinek pod przecinkiem. Ponadto dopisujemy 0 w ułamku 0,8.

porownanie2

Widzimy, że w porównywanych ułamkach części jedności są takie same, części dziesiętne także są równe, natomiast w rzędzie części setnych 0<1, zatem ułamek 0,81 jest większy od 0,8. Zatem 0,81>0,8.

Zobacz także
Udostępnij zadanie