Rozwiązanie
| wiedza podstawowa | ważne informacje - zapamiętaj! | ważny wzór - zapamiętaj! | kliknij i otwórz przykładowe zadanie |
| Oddziaływanie pola magnetycznego | |||
|
Wytwarzane magnesy mogą mieć różne kształty. Najbardziej charakterystyczne przedstawiono na grafikach poniżej. Magnes sztabkowy
Magnes podkowiasty
Ziemskie pole magnetyczne Podobnie nasza planeta jest w pewnym sensie magnesem.
Obecnie przyjmowaną teorią wyjaśniającą istnienie ziemskiego pola magnetycznego jest teoria samowzbudzonego dynama (dynama magnetohydrodynamicznego). Zgodnie z nią ruch konwekcyjny płynnych warstw płaszcza ziemskiego i jądra zewnętrznego (płynny stan skupienia tych warstw odgrywa tu szczególną rolę bo pozwala na przepływ mas wewnątrz planety), które zawierają bardzo duże ilości żelaza wytwarza przepływ prądu elektrycznego, co z kolei prowadzi do wytwarzania pola magnetycznego. Pole to rozciąga się wokół całej planety, a jego bieguny są zlokalizowane w pobliżu geograficznych biegunów Ziemi. Biegunowość tego pola nie jest jednak stała i w przeszłości naszej planety ich lokalizacja ulegała zmianom.
Kompas Kompas jest zbudowany z igły magnetycznej zamocowanej tak, by miała swobodę obrotu. Igła magnetyczna to mały i lekki magnes trwały o podłużnym kształcie (najczęściej blaszka z grotami strzałek na końcach). Ziemia wytwarza wokół siebie pole magnetyczne, które jest na tyle silne, że będzie oddziaływać na igłę magnetyczną, a ta będzie ustawiać się wzdłuż linii pola magnetycznego. Północny biegun magnetyczny igły będzie ustawiał się w stronę południowego bieguna magnetycznego Ziemi. Dzięki temu, że południowy biegun magnetyczny Ziemi znajduje się w pobliżu północnego bieguna geograficznego Ziemi możemy łatwo wyznaczać kierunek północny przy pomocy kompasu.
|
|||
|
|||
|
Cząstki naładowane elektrycznie Okazuje się, że na cząstki naładowane elektrycznie, poruszające się w obszarze pola magnetycznego, również działają siły magnetyczne podobnie jak na igłę magnetyczną umieszczoną w tym polu. |
|||
|
|||
|
Wiatr słoneczny Pole magnetyczne Ziemi nie jest użyteczne tylko podczas wyznaczania kierunków geograficznych przy pomocy kompasu. Jego jedną z najważniejszych funkcji jest ochrona naszej planety przed szkodliwym promieniowaniem kosmicznym. Gdyby to promieniowanie docierało na powierzchnię Ziemi to uszkadzałoby komórki organizmów żywych i w konsekwencji zabijało je. W Układzie Słonecznym największą część promieniowania kosmicznego stanowi wiatr słoneczny, czyli strumień cząstek naładowanych elektrycznie (np. protony i elektrony) wyrzucanych ze Słońca. Pole magnetyczne Ziemi przechwytuje te cząstki nie dopuszczając by dotarły do naszej planety i chroniąc tym samym organizmy żywe przed ich szkodliwym działaniem. |
|||
Rafał Guzik
Nauczyciel fizyki
Tutaj pojawi się lista Twoich książek
Zaloguj się i zacznij tworzyć ją już teraz.






