| Ułamek nieskracalny |
| Ułamek nieskracalny to ułamek, którego nie można skrócić. |
a)
Zacznijmy od podania przykładów ułamków nieskracalnych, które w liczniku mają liczbę jednocyfrową a w mianowniku dwucyfrową. Następnie rozszerzymy te ułamki, aby otrzymać ułamki spełniające treść zadania.
W liczniku mamy zapisać liczbę jednocyfrową, a w mianowniku liczbę dwucyfrową. Liczbą jednocyfrową, której nie można skrócić jest , więc jeśli w liczniku ułamka zapiszemy , to w mianowniku możemy zapisać dowolną liczbę dwucyfrową, np.: .
Jeśli w liczniku zapiszemy liczbę , to w mianowniku musimy zapisać liczbę, której nie można skrócić przez , np.: .
Jeśli w liczniku zapiszemy liczbę , to w mianowniku musimy zapisać liczbę, której nie można skrócić przez , np.: .
W liczniku ułamka możemy również zapisać kolejne liczby jednocyfrowe , dobierając do każdej z nich taki mianownik, żeby ułamek był nieskracalny.
W ostatnim kroku rozszerzymy zapisane powyżej ułamki aby otrzymać rozwiązanie. Np. rozszerzymy przez , ułamek rozszerzymy przez , a rozszerzymy przez .
Przykłady takich ułamków:
b)
Mamy stworzyć ułamek skracalny, więc w liczniku nie możemy zapisać . Dodatkowo, licznik ma być o mniejszy od mianownika (czyli mianownik ma być o większy od licznika).
Jeśli w liczniku zapiszemy liczbę , to w mianowniku musimy zapisać liczbę o większą, czyli . Ułamek jest jednym z rozwiązań.
Jeśli w liczniku zapiszemy liczbę , to w mianowniku musimy zapisać liczbę o większą, czyli , ale ułamek jest nieskracalny, a my szukamy tylko ułamków skracalnych.
Jeśli w liczniku zapiszmy liczbę , to w mianowniku musimy zapisać liczbę o większą, czyli . Ułamek jest jednym z rozwiązań.
Jeśli w liczniku zapiszemy liczbę , to w mianowniku musimy zapisać liczbę o większą, czyli , ale ułamek jest nieskracalny, a my szukamy tylko ułamków skracalnych.
Jeśli w liczniku zapiszemy liczbę , to w mianowniku musimy zapisać liczbę o większą, czyli . Ułamek jest jednym z rozwiązań.
Przykłady takich ułamków:
c)
Szukamy ułamków niewłaściwych, które w liczniku mają parzystą liczbę dwucyfrową, a w mianowniku liczbę jednocyfrową.
Parzyste liczby dwucyfrowe, to liczby, które na miejscu jedności mają cyfrę: lub .
Żeby móc zamienić ułamek niewłaściwy na liczbę mieszaną, po podzieleniu licznika przez mianownik musi zostać reszta.
Przykładem takiego ułamka może być ułamek , więc przykładem takiej liczby mieszanej będzie , ponieważ
Innym ułamkiem niewłaściwym z dwucyfrową liczbą parzystą w liczniku i liczbą jednocyfrową w mianowniku może być ułamek , więc przykładem liczby mieszanej będzie , ponieważ
Kolejnym ułamkiem niewłaściwym spełniającym warunki zadania może być ułamek , więc przykładem liczby mieszanej będzie , ponieważ
Przykłady takich liczb mieszanych:
Patryk Czyż
Nauczyciel matematyki
Zobacz lekcje, które wyjaśnią temat krok po kroku:
Tutaj pojawi się lista Twoich książek
Zaloguj się i zacznij tworzyć ją już teraz.

