Dobór czasownika posiłkowego:

- wybieramy czasownik posiłkowy essere dla czasowników: wyrażających ruch, przemieszczanie się, czasowników zwrotnych i nieprzechodnich (czyli takich, które nie mają dopełnienia bliższego - nie mogą utworzyć strony biernej, np. iść), czasowników statycznych (opisujących stan, który się nie zmienia przez dłuższy czas, jak essere, rimanere, stare itd.) np.: Sono andata a Roma. (Pojechałam do Rzymu.) La lezione è finita. (Lekcja się skończyła.)

W przypadku czasowników z czasownikiem posiłkowym essere, imiesłów participio passato należy uzgodnić z rodzajem i liczbą podmiotu.

- wybieramy czasownik posiłkowy avere dla pozostałych czasowników wyrażających czynności i zdarzenia. Nie uzgadniamy imiesłowu, a więc ma on taką samą formę dla wszystkich osób, np. Io ho fatto. (Zrobiłem/am.) Noi abbiamo fatto. (My zrobiliśmy.)

Czas przeszły dokonany dla czasowników modalnych. Participio passato dla czasowników modalnych tworzymy w sposób regularny: volere – voluto, potere – potuto, dovere – dovuto.

Zasadą jest, że dobieramy czasownik posiłkowy do czasownika wyrażonego w bezokoliczniku. Spójrzmy na przykłady: Sono dovuta uscire. Musiałam wyjść. → Czasownik uscire łączy się z czasownikiem posiłkowym essere, ponieważ wyraża ruch. Musimy uzgodnić formę imiesłowu participio passato z rodzajem i liczbą podmiotu.
Abbiamo dovuto mangiare. Musieliśmy zjeść. → Czasownik mangiare łączy się z czasownikiem posiłkowym avere, ponieważ wyraża czynność.

Wybierz właściwy czasownik posiłkowy, avere, albo essere.

1. ha