Na początku rewolucji Cezary Baryka zdawał się całkowicie oczarowany nową, buntowniczą ideą. Choć niezupełnie ją rozumiał, wywarła na niego wielki wpływ. Rewolucja odzwierciedlała w pewien sposób charakter młodego bohatera - niejednokrotnie stawał się on inicjatorem aktów buntu. Jednym z pierwszych przejawów ślepej fascynacji modnym wówczas pojęciem rewolucji było rzucenie szkoły.

Cezary Baryka aktywnie uczestniczył w zgromadzeniach, podczas których rewolucjoniści dokonywali symbolicznych egzekucji na znienawidzonej elicie („burżujach”). W jej szeregi zaliczyli między innymi Józefa Piłsudskiego, o którym bohater nic nie wówczas nie wiedział. Nieznajomość historii czy polityki nie przeszkadzała mu jednak w żarliwym wykrzykiwaniu rewolucyjnych sloganów - te sprawiały wrażenie „jakby wyjętych z jego wnętrza”. Po powrocie do domu Cezary relacjonował matce owe spotkania, opowiadał o nich z pasją i przejęciem. Kobieta nie podzielała jednak entuzjazmu bohatera, na co ten często reagował agresją, tak iż później żałował wypowiedzianych w gniewie słów. Bohater z własnej woli bywał również świadkiem bestialstw dokonywanych przez rewolucjonistów, przypatrywał się torturom i samosądom. 

Za przełomowy moment w życiu młodego Baryki można uznać sytuację, w której bohater zdecydował się oddać władzy skarb rodzinny - jak mu się wydawało - w imię szlachetnej idei. Prędko jednak decyzja Cezarego okazała się pochopna i nieprzemyślana. Bezrefleksyjne pozbycie się oszczędności ojca stało się przyczyną wielu wyrzeczeń. Rodzinie coraz częściej brakowało jedzenia, a w pewnym momencie nawet miejsca do życia, gdyż mieszkanie zarekwirowano. Życie w ubóstwie „podziałało jednak na niego [Cezarego] w pewnej mierze otrzeźwiająco”. Bohater zaczął poświęcać matce coraz więcej uwagi. Miał wyrzuty sumienia z powodu sposobu, w jaki ją traktował, lecz duma nie pozwalała mu otwarcie przyznać się do winy.