Udręka Hioba

• kto - Hiob;
• do kogo - do Boga;
• w jakich okolicznościach - wypowiada się w momencie próby, po tym, jak został skazany na bezterminowe cierpienie; jego stan został zobrazowany poprzez metaforę wiecznie trwającej nocy; 
• w jaki sposób - wypowiedź Hioba jest bardzo emocjonalna, o czym świadczą: wykrzyknienia (np. "Niech spełni Bóg moje życzenie!", liczne pytania retoryczne (np. "Czy starczy mi sił, aby przetrwać?"), anafory (np. "Niech dzień ten zamieni się w ciemność,/ niech nie dba o niego Bóg w górze."), paralelizmy składniowe (np. "Niechaj nie świeci na niego światło,/ Niech targnie się nań nawałnica"), porównania (np. "Jak niewolnik, co wzdycha do cienia,/ jak robotnik, co czeka zapłaty"); 
• o czym - Hiob wznosi lamentacje dotyczące cierpienia, jakie zesłał na niego Bóg, przeklinając dzień swoich narodzin; prosi Boga choć o chwilową ulgę w cierpieniu; jest rozgoryczony i rozczarowany, dlatego wypowiada słowa na granicy bluźnierstwa; 
• w jakim celu - celem wypowiedzi jest wyrażenie swoich emocji, w tym poczucia niesprawiedliwości, chęć wpłynięcia na decyzje Boga.

 

Odpowiedź Boga

• kto - Bóg (do Hioba), Hiob (do Boga)
• do kogo - do Hioba (Bóg), do Boga (Hiob)
• w jakich okolicznościach - Bóg odpowiada na zarzuty Hioba skierowane do Niego; 
• w jaki sposób - zarówno wypowiedź Boga, jak i Hioba są bardzo emocjonalne, o czym świadczy użycie następujących środków stylistycznych: pytań retorycznych (np. "Gdzieś był, gdy zakładałem ziemię?", "Kto przesłania zamiar nierozumnie?"), wykrzyknień (np. "Przepasz no biodra jak mocarz!", "Pozwól mi mówić!");
• o czym - Bóg wyraża swoje oburzenie z powodu śmiałości Hioba; Hiob natomiast, słysząc odpowiedź Stwórcy, kaja się i odwołuje swoje słowa;
• w jakim celu - Bóg daje świadectwo swojego istnienia, wyraża swoje oburzenie zachowaniem Hioba; Hiob z kolei wypowiada się z powodu potrzeby wyjaśnienia sytuacji oraz uznania własnego błędu.