Przemiany na ziemiach polskich miały związek z rozwojem przemysłu. Spowodowało to rozrastanie się miast oraz zwiększanie się liczby ich mieszkańców. Sprzyjało to kontaktom osób z różnych warstw i zmniejszaniu się różnic między nimi. Polscy działacze epoki pozytywizmu propagowali pracę u podstaw, walkę z analfabetyzmem, troskę o ogół społeczeństwa. Również kobiety zaczęły się domagać praw dla siebie - do edukacji, praw wyborczych itd. Ważnym tematem była kwestia asymilacji Żydów, którzy od dawnych lat zamieszkiwali polskie ziemie. Postulowano zrównanie ich z chrześcijanami oraz objęcie  programem powszechnego kształcenia.