Imperativo AFIRMATIVO - Tryb rozkazujący twierdzący:
Formy trybu rozkazującego dla 2 os. liczby pojedynczej tworzymy od czasownika w 2 os. liczby pojedynczej trybu oznajmującego, usuwając literę "-s" (cantas -> canta).
Formy trybu rozkazującego dla 3 os. liczby pojedynczej (usted):
- z końcówką -AR -> kończą się na "E"
- z końcówką -ER, -IR -> kończą się na "A"
Formy trybu rozkazującego dla 3 os. liczby mnogiej (ustedes):
- z końcówką -AR -> kończą się na "EN"
- z końcówką -ER, -IR -> kończą się na "AN"
Formy trybu rozkazującego dla 2 os. liczby mnogiej tworzymy, zamieniając literę "-r" na literę "-d" w bezokoliczniku danego czasownika (cantar -> cantad).
W trybie rozkazującym w czasownikach zwrotnych zaimek zwrotny stawiamy za czasownikiem i piszemy łącznie (levantarse -> levántate).
Uwaga: W piśmie w drugiej osobie liczby pojedynczej trzeba zaznaczyć akcent graficzny: levantarse -> levántate.
W czasownikach zwrotnych forma rozkazująca dla 2 os. liczby mnogiej (levantad) traci literę "-d" (levantarse - levantaos).
Czasowniki częściowo nieregularne, z obocznością, zawsze stosują się do powyższych zasad i zachowują oboczność również w trybie rozkazującym (dormir -> duerme).
W trybie rozkazującym pojawiają się również nieregularne formy dla 2 os. liczby pojedynczej jak na przykład: tener -> ten, hacer -> haz, poner -> pon, salir -> sal, ir -> ve, venir - ven.
W trybie rozkazującym zaimki dopełnienia bliższego stawiamy ZA czasownikiem i piszemy łącznie z nim oraz stawiamy akcent graficzny nad sylabą akcentowaną zgodnie z zasadami akcentowania graficznego. Przykład: CómprateLO. (Kup go sobie.)
Zaimki dopełnienia bliższego zastępują rzeczowniki, które w zdaniu odpowiadają na pytania: kogo? co?
- me -> moje
- te -> twoje
- lo -> jego
la -> jej
- nos -> nasze
- os -> wasze
- les -> ich
Przykład: Compro un cuaderno a mi hija. -> Lo compro a mi hija. (Kupuję zeszyt mojej córce. -> Kupuję go mojej córce.)
Zaimki dopełnienia dalszego zastępują rzeczowniki, które w zdaniu odpowiadają na pytania: komu? czemu?
- me -> mnie, mi
- te -> ciebie, tobie
- le -> jemu, jej, panu, pani
- nos -> nas, nam
- os -> was, wam
- les -> im, państwu, paniom, panom
Przykład: Compro un cuaderno a mi hija. -> Le compro un cuaderno. (Kupuję zeszyt mojej córce. -> Kupuję jej zeszyt.)
Zaimki le/les zastępujemy zaimkiem "SE" gdy bezpośrednio po nich występują również zaimki lo/la/los/las.
Przykład: Le compro un libro. -> Le lo compro. -> SE lo compro. (Kupuję mu książkę. -> Kupuję mu ją.)
W zdaniu najpierw stawiamy zaimek dopełnienia dalszego a potem bliższego.
Zaimki dzierżawcze informują do kogo należy dana rzecz lub mówią o relacji/pokrewieństwie.
Zaimki dzierżawcze nieakcentowane używane są przed rzeczownikiem.
- mi (mój / moja)
- tu (twój / twoja)
- su (jego / jej)
Mają taką samą formę dla rodzaju męskiego i żeńskiego z wyjątkiem form nuestro (nasz) i vuestro (wasz), które posiadają również formę żeńską nuestra (nasza) i vuestra (wasza).
Liczbę mnogą tworzymy przez dodanie -S do form liczby pojedynczej.
Zaimek su/s może odnosić się do różnych posiadaczy (es de él / ella / ellos / ellas / usted / ustedes).
Zaimki dzierżawcze akcentowane najczęściej występują samodzielnie z czasownikiem ser lub po rzeczowniku (z odpowiednim rodzajnikiem), aby zastąpić wiadomy wyraz w zdaniu.
Zaimki suyo/a/s mogą odnosić się do różnych posiadaczy (es de él / ella / ellos / ellas / usted / ustedes).
Liczbę mnogą tworzymy przez dodanie -S do form liczby pojedynczej.
| |
LICZBA POJEDYNCZA
Rodzaj męski
|
LICZBA POJEDYNCZA
Rodzaj żeński
|
LICZBA MNOGA
Rodzaj męski
|
LICZBA MNOGA
Rodzaj żeński
|
|
De mí
|
mío |
mía |
míos |
mías |
|
De ti
|
tuyo |
tuya |
tuyos |
tuyas |
|
De él / ella / usted
|
suyo |
suya |
suyos |
suyas |
|
De nosotros / nosotras
|
nuestro |
nuestra |
nuestros |
nuestras |
|
De vosotros / vosotras
|
vuestro |
vuestra |
vuestros |
vuestras |
|
De ellos / ellas / ustedes
|
suyo |
suya |
suyos |
suyas |
Uwaga! Zaimek dzierżawczy ma taki sam rodzaj i liczbę jak rzeczownik określający posiadaną rzecz lub osobę. -> Zaimek zawsze dopasowuje się do rzeczownika, a nie do osoby.
W języku hiszpańskim zaimków dzierżawczych nie używa się w sytuacjach, gdy z kontekstu jest jasno, do kogo coś należy, zwłaszcza gdy mowa o częściach ciała, wtedy stosuje się zaimek określony.
Przykład: Me duele mi la cabeza. (Boli mnie moja głowa.)