Zaimek przysłowny y ma dwie różne funkcje:
- Zastępuje okolicznik miejsca - wówczas możemy go przetłumaczyć jako tam, np. Je vais à la bibliothèque. -> J'y vais. (Idę do biblioteki. -> Idę tam.)
- Zastępuje dopełnienie nieosobowe - dopełnienie wprowadzane za pomocą przyimka à (dopełnienie wprowadzane tym samym przyimkiem, ale osobowe, zastępuje COI). Możemy go wówczas tłumaczyć jako tym/to lub go/ją/nim/nią itd., np. Je m’intéresse à la musique. -> Je m'y intéresse. (Interesuję się muzyką. -> Interesuję się tym/nią.)
Zaimek y stawiamy zawsze przed czasownikiem, do którego się odnosi, a w przypadku czasów złożonych (jak np. le passé composé) - przed czasownikiem posiłkowym.
Rodzaje przeczeń w języku francuskim:
- nie+czasownik: ne + czasownik + pas, np. Il n'est pas gentil. - On nie jest miły.; Il ne fait pas du sport. - On nie uprawia sportu.
- nigdy: ne + czasownik + jamais, np. Il n’étudie jamais. - On się nigdy nie uczy.; Elle ne voyage jamais. - Ona nigdy nie podróżuje.
Kiedy mówimy, gdzie mieszkamy lub gdzie jedziemy, to przed nazwą kraju używamy przyimka à, który oznacza do/w. Jego formy przedstawiono w tabelce.
| rodzaj męski | au |
| rodzaj żeński | en |
| liczba pojedyncza przed samogłoską | en |
| liczba mnoga | aux |
Czas przeszły złożony le passé composé tworzy się za pomocą schematu: czasownik posiłkowy être/avoir w czasie teraźniejszym + imiesłów czasu przeszłego (participe passé). Używamy go do określenia konkretnych czynności w przeszłości oraz czynności w przeszłości, które następowały po sobie.
Czasownik être jest używany jako czasownik posiłkowy w le passé composé tylko dla czasowników zwrotnych (np. se laver - myć się, se marier - pobrać się) oraz kilku konkretnych tzw. czasowników ruchu:
- venir - przychodzić
- devenir - stawać się
- aller - iść, jechać
- rentrer - wracać
- rester - pozostawać
- arriver - przybyć
- partir - wyjeżdżać
- entrer - wchodzić
- sortir - wychodzić
- monter - wspinać się, wchodzić na górę
- descendre - schodzić
- passer - przejeżdżać, mijać
- tomber - spadać
- naître - rodzić się
- mourir - umierać
Dla wszystkich pozostałych czasowników, czasownikiem posiłkowym w le passé composé jest avoir.
Należy pamiętać, że jeśli tworzymy le passé composé z czasownikiem posiłkowym être, to le participe passé należy uzgodnić, tzn. jeżeli podmiot jest rodzaju żeńskiego, to trzeba dodać końcówkę -e, a jeżeli podmiot jest w liczbie mnogiej - należy dodać -s, np. Elle s'est lavée. (Ona się myła.) Ils se sont couchés. (Oni kładli się spać.) Elles sont parties. (One wyjechały.)
W tabelce przedstawiono formy czasowników être (być) i avoir (mieć) w czasie teraźniejszym.
| être | avoir | |
| Je/J' | suis | ai |
| Tu | es | as |
| Il/Elle/On | est | a |
| Nous | sommes | avons |
| Vous | êtes | avez |
| Ils/Elles | sont | ont |
Przykładowe rozwiązanie:
(Poniżej przedstawione są przykładowe dialogi. Każda para uczniów może ułożyć je w inny sposób. Poniższe rozwiązanie traktuj jako wzór, na podstawie którego stworzysz swoją wypowiedź.)
A : Ce sont les États-Unis. J'y suis allé(e) en bateau.
(To są Stany Zjednoczone. Popłynąłem/am tam statkiem.)
B : Ce n'est pas vrai, tu n'es pas allé(e) aux États-Unis en bateau !
(To nie jest prawda, nie popłynąłeś/popłynęłaś statkiem do Stanów Zjednoczonych!)
A : C'est la France. J'y suis parti(e) en avion.
(To jest Francja. Poleciałem/am tam samolotem.)
B : Ce n'est pas vrai, tu n'es jamais allé(e) en France !
(To nie jest prawda, nigdy nie poleciałeś/aś do Francji!)
A : C'est le Portugal. J'y ai voyagé en bus.
(To jest Portugalia. Podróżowałem/am tam autobusem.)
B : C'est vrai, tu as voyagé au Portugal en bus !
(To prawda, podróżowałeś/aś do Portugalii autobusem!)
Agnieszka Sumyk
Nauczycielka języka francuskiego
Tutaj pojawi się lista Twoich książek
Zaloguj się i zacznij tworzyć ją już teraz.

