Okoliczności uniezależnienia ziem ruskich od Mongołów:

• Pod wpływem umacniania się autorytetów władców ruskich i wzmacniania struktur administracyjnych kształtowały się ośrodki centralne na ziemiach ruskich, które z czasem zaczęły prowadzić politykę zjednoczeniową terytoriów wschodnich.
• Pierwszym władcą, który uzyskał przewagę nad pozostałymi był Iwan Kalita - książę moskiewski. Dzięki sprawnemu systemowi podatkowemu bez trudu opłacał trybut dla Złotej Ordy