Zadanie ma charakter indywidualny. Rozwiązanie zawiera wyłącznie wskazówki do sformułowania własnej odpowiedzi.
Ocena polityki Janusza Radziwiłła jest zróżnicowana i zależy od przyjętej perspektywy - polskiej lub litewskiej. Z punktu widzenia Polaków, wojewoda wileński i hetman wielki litewski, który oddał Litwę pod protektorat szwedzki w czasie potopu, był zdrajcą. Z punktu widzenia Litwinów, Janusz Radziwiłł zawierając układ w Kiejdanach ze Szwecją powstrzymał marsz wojsk rosyjskich w głąb Litwy.
Decyzja Janusza Radziwiłła wynikała z kilku kwestii. Kondycja Rzeczpospolitej w 1655 roku była bardzo słaba - kraj był wyniszczony wojnami i buntem kozackim. Wojsko było nieopłacone, pospolite ruszenie szlachty wielkopolskiej pod Ujściem skapitulowało bez walki przed armią szwedzką 25 lipca 1655. Państwo stało nad przepaścią. Ponadto zdobycie Wilna przez Rosjan przyspieszyło jego decyzję o poddaniu się Karolowi X Gustawowi. W zamian za ochronę Litwy, w której mieli panować Radziwiłłowie, Janusz zerwał unię z Polską spodziewając się, że zabezpieczy to resztę ziem litewskich przed marszem Rosjan. Ten cel został rzeczywiście został zrealizowany, ponieważ Rosjanie faktycznie zaprzestali marszu na zachód. Z postępowaniem hetmana nie zgodziła się jednak duża część armii oraz Sapiehowie.
Cezary Kulczyński
Nauczyciel historii
Tutaj pojawi się lista Twoich książek
Zaloguj się i zacznij tworzyć ją już teraz.

