Zadanie ma charakter indywidualny. Rozwiązanie zawiera wyłącznie wskazówki do sformułowania samodzielnej odpowiedzi.

Temat 1.

Wstęp:

Nawiązanie do wydarzeń:

• 753 r. p.n.e. - powstanie Rzymu.
• 509 r. p.n.e. - wprowadzenie ustroju republikańskiego.
• III-I w. p.n.e. - okres ekspansji rzymskiej w basenie Morza Śródziemnego.
• przejęcie funkcji dyktatora przez Juliusza Cezara.
• przejęcie władzy przez Oktawiana Augusta i wprowadzenie pryncypatu.

Postawienie tezy:

Przyczyny upadku republiki rzymskiej.

Rozwiniecie:

Analiza źródeł:

Źródło A.

Mapa przedstawia rozległe imperium rzymskie, które poszerzało swoje strefy wpływów na przestrzeni III-I w. p.n.e. Obszar państwa obejmował tereny Półwyspu Iberyjskiego, Galię Zaalpejską, Galię Narbońską, Galię Cisalpińską, Italię, Ilirię, Macedonię, Achaję, Azję, Bitynię, Cylicję, Syrię, Cyrenajkę, Trypolitanie i Numidię. Nabytki w Afryce Północnej, Sycylia i południowe wybrzeże Hiszpanii były wynikiem trzech wojen punickich stoczonych przez Rzymian z ówczesnym imperium kartagińskim. 

Źródło B. 

W źródle została opisana wizja imperium rzymskiego społeczeństwa w II połowie II w. p.n.e., które pod wpływem skutków podbojów rzymskich ubożało. Zaproponowane przez wspomnianego Tyberiusza Grakcha i jego brata reformy zakładały ograniczenie posiadania ziemi przez obywatela rzymskiego ziemi do ok. 125 ha, a rodzin do 250 ha. Powstałe nadwyżki miały zostać rozparcelowane między chłopów i proletariuszy. Plan wprowadzenia zmian nie powiódł się. 

Źródło C.

Mapa przedstawia przebieg powstania Spartakusa, które wybuchło w 73 r. p.n.e. Zakończyło się klęską i śmiercią jego organizatora i uczestników, którzy zostali ukrzyżowani wzdłuż drogi do Kapui. Przyczyną wybuchu zrywu były nasilające się środki ostrożności stosowane przez Rzymian wobec gladiatorów. Wynikały one z obaw przed buntem tak licznej, uzbrojonej grupy niewolników. 

Źródło D.

Scena przedstawia moment śmierci Juliusza Cezara w idy marcowe 44 r. p.n.e. Ówczesny dyktator zmarł w wyniku zamachu zainicjowanego przez część senatorów, którzy zasztyletowali go w miejscu obrad senatu. 

Przyczyny upadku republiki rzymskiej:

• W wyniku nieustannych wojen chłopi rzymscy ubożeli, z kolei patrycjusze zyskiwali ogromne majątki ziemskie;
• Dopóki terytorium państwa rzymskiego było niewielkie, republika funkcjonowała sprawnie. W miarę przekształcania się Rzymu w rozległe imperium - sytuacja coraz bardziej wymykała się spod kontroli władz;
• Coraz bardziej uwidaczniały się różnice pomiędzy uprzywilejowaną arystokracją w plebejuszami;
• Rosło niezadowolenie z rządów senatu;
• Od początku I w.p.n.e. w Imperium Rzymskim zaczęły wybuchać liczne wojny domowe;
•  Państwo nie ingerowało w sprawy niewolników, o ich życiu decydował pan. W latach 73-71 p.n.e pod wodzą Spartakusa wybuchło w Rzymie powstanie gladiatorów;
• Armie przeciwników i zwolenników republiki na przemian pustoszyły kraj, przyczyniając się do pogłębiającego się kryzysu w Italii;
• Wzrastająca rola wodzów rzymskich przyczyniła się do upadku republiki. W Rzymie wybuchły wojny domowe, w których ostatecznie zwyciężył Juliusz Cezar;
• Po zabójstwie Cezara przez spiskowców doszło do kolejnej wojny domowej. Zwycięstwo odniósł Oktawian August - który został jedynym władć Imperium Rzymskiego.

Zakończenie:

Podsumowanie wniosków ze źródeł i sformułowanie krótkiej odpowiedzi związanej z tezą.