Judaizm związany jest z Hebrajczykami, którzy sami siebie nazywali Izraelitami - potomkami Izraela, syna Jakuba, jednego z trzech patriarchów. Główne źródło wiedzy na temat początków tego ludu stanowi Biblia, a w szczególność pięć pierwszych ksiąg Starego Testamentu - Pięcioksiąg. 

Kiedy Izraelici osiedlali się w Palestynie, wiedli życie koczowników i nie byli wyznawcami monoteistycznej wiary w Jahwe, która wykształciła się dopiero w trakcie walk oraz umacniania królestwa. Wyjątkowa idea jednego stwórcy świata i ludzi, najwyższego sędziego oraz prawodawcy pomagała jednoczyć plemiona izraelskie. Wykreowana w czasie, gdy pojawił się jeden król, umacniała jego władzę. Dlatego Dawid i Salomon włożyli wiele wysiłku w nadanie temu kultowi wysokiej rangi oraz rozmachu. Zbudowano w tym celu np. świątynię jerozolimską. Dużą rolę w kształtowaniu judaizmu odegrała działalność arcykapłanów i proroków. Judaizm, w czasach zagrożenia i słabości, wzmacniał wewnętrznie społeczność Izraelczyków i umożliwiała przetrwanie we wrogim otoczeniu.