Zasady ustrojowe Rzeczypospolitej zebrane w artykułach henrykowskich:

• Szanowanie elekcji viritim.
• Przestrzeganie przywilejów szlacheckich.
• Przestrzeganie konfederacji warszawskiej gwarantującej pokój religijny.
• Zwoływanie co dwa lata sejmu na okres nie dłuższy niż sześć tygodni.
• Bez zgody sejmu król nie może nakładać nowych podatków, zwoływania pospolitego ruszenia, wypowiadania wojny i zwierania pokoju.
• W razie nie przestrzegania przez władcę Artykułów henrykowskich - szlachta miała prawo wypowiedzenia mu posłuszeństwa.
• Poszanowania braku dziedziczności władzy oraz wolnej elekcji.