Modernizujące się w XIX w. państwa Europy i Ameryki potrzebowały coraz liczniejszych zastępów wykształconych obywateli, dlatego ich rządy zaczęły organizować powszechne, bezpłatne kształcenie mężczyzn na podstawowym poziomie. Sprzyjało to upowszechnieniu ideologii państwowej, patriotyzmu, języka narodowego, propaństwowych postaw i ułatwiało komunikację między władzą a poddanymi.

Znaczenie wprowadzenia powszechnej edukacji pod koniec XIX w. 

• Spadek analfabetyzmu. W niektórych państwach tj. Niemcy,