Limes - były to systemy rzymskich umocnień granicznych wznoszonych na krańcach imperium, szczególnie narażonych na najazdy. Limes oznacza "drogę", lub "drogę graniczną", w późniejszym okresie także "granicę". Umocnienia te wyznaczały granicę rzymskiego imperium. W czasach największego zasięgu władzy rzymskiej (II w. n.e.) limes wyznaczał tereny, które liczyły blisko 5 tys. km - od północnych wybrzeży Brytanii nad Oceanem Atlantyckim, po Morze Czarne, Czerwone i przez północną Afrykę ponownie do Oceanu Atlantyckiego.