Kryzys Rzeczypospolitej w drugiej połowie XVII wieku był spowodowany licznymi wojnami oraz konfliktami: powstaniem Bohdana Chmielnickiego, potopem szwedzkim, wojnami z Rosją oraz z Turcją. Jak wszędzie wojnom towarzyszyły zniszczenia, głód oraz szerzące się zarazy. Spowodowały one ogromne straty wśród ludności. Szacuje się, że terytorium państwa polskiego zmniejszyło się z prawie miliona do 733 tysięcy km2.