Polecenie:
Wyjaśnij, z czego wynika różnica w wielkości plonów pszenicy między województwem lubelskim a województwem zachodniopomorskim. Odnieś się do dwóch typów gleb i do obu województw.
...
Do zadania dołączono następującą informację:
Na mapach przedstawiono wybrane informacje o produkcji rolniczej według województw w 2022 roku.
Mapa 1. Struktura towarowej produkcji rolniczej według województw w 2022 r.

Rozwiązanie:
Województwo lubelskie osiąga dużo większe plony pszenicy (57,1-62 dt/ha) niż województwo zachodniopomorskie (47,1-52 dt/ha). Jest to związane z różnicą w żyzności gleb w tych województwach. W województwie lubelskim obecne są czarnoziemy i rędziny, odznaczające się dużą żyznością, co pozwala na osiąganie wyższych plonów. W województwie zachodniopomorskim spore powierzchnie zajmują natomiast gleby bielicowe, których żyzność jest wyraźnie niższa.
Wyjaśnienie:
Różnice w żyzności gleb wynikają w tych województwach z różnego podłoża skalnego. W województwie lubelskim występują wapienie, na których wytworzyły się rędziny oraz lessy, na których powstały czarnoziemy - jedne z najżyźniejszych gleb na świecie. Województwo zachodniopomorskie znajduje się na obszarze młodoglacjalnym - obszar ten był objęty ostatnim zlodowaceniem, po którym w podłożu zostały gliny polodowcowe i piaski oraz żwiry (na dawnych sandrach). To właśnie na piaskach i żwirach, nanoszonych przez wody z topniejącego lądolodu, wytworzyły się wspomniane gleby bielicowe o małej miąższości poziomu próchnicy, a tym samym niewielkiej żyzności, co znajduje przełożenie na wartość osiąganych plonów w tym województwie.
Damian Hełdak
Nauczyciel geografii
Tutaj pojawi się lista Twoich książek
Zaloguj się i zacznij tworzyć ją już teraz.

