a) Wzory półstrukturalne i nazwy systematyczne:

Wzór półstrukturalny i nazwa kwasu	Wzór półstrukturalny i nazwa aldehydu
$\mathrm{H}{}_3\mathrm{C}-\mathrm{CH}{}_2-\mathrm{COOH}$   kwas propanowy	$\mathrm{H}{}_3\mathrm{C}-\mathrm{CH}{}_2-\mathrm{CHO}$   propanal

 

b) Równanie reakcji:

$\mathrm{H}{}_3\mathrm{C}-\mathrm{C}(\mathrm{O})-\mathrm{COOH}\stackrel{\mathrm{H}{}_2\mathrm{SO}{}_4\text{(stęz˙ony) }}{\to }\mathrm{H}{}_3\mathrm{C}-\mathrm{COOH}+\mathrm{CO}$

 

 

 

---

Wyjaśnienie:

a) Należy ustalić, czym jest grupa węglowodorowa R w podanym wzorze:

$\mathrm{H}{}_3\mathrm{C}-\mathrm{CH}{}_2-\mathrm{C}(\mathrm{O})-\mathrm{COOH}$

Porównując do wzoru ogólnego:

$\mathrm{R}-\mathrm{C}(\mathrm{O})-\mathrm{COOH}$

Zatem grupa R to grupa etylowa. Podstawiamy ją do wzorów ogólnych:

• kwasu

$\mathrm{R}-\mathrm{COOH}\Rightarrow \mathrm{H}{}_3\mathrm{C}-\mathrm{CH}{}_2-\mathrm{COOH}$

• aldehydu 

$\mathrm{R}-\mathrm{CHO}\Rightarrow \mathrm{H}{}_3\mathrm{C}-\mathrm{CH}{}_2-\mathrm{CHO}$

 

b) Skoro zaobserwowano, że nawilżony papierek uniwersalny nie zmienił barwy, to znaczy, że w trakcie reakcji musiał wydzielać się obojętny tlenek węgla(II). Nie reaguje on z wodą w przeciwieństwie do tlenku węgla(IV).

CO₂ zabarwiłby nawilżony papierek uniwersalny na kolor czerwony.

Dlatego w opisanym doświadczeniu zachodzi reakcja według drugiego schematu. Związek X to stężony kwas siarkowych(VI).