Treść informacji wstępnej:

Bioluminescencja to zdolność żywych komórek do emisji promieniowania w zakresie światła
widzialnego. Występuje u wielu owadów. Przykładowo: duże drapieżne samice tropikalnych
świetlików Photuris lugubris wykształciły umiejętność wabienia swoich ofiar – małych
samców świetlików Photinus palaciosi – poprzez imitację charakterystycznego wzoru
sygnałów świetlnych wysyłanych przez samice Photinus palaciosi.

Bioluminescencja świetlików jest wynikiem reakcji utleniania lucyferyny z udziałem enzymu –
lucyferazy. Aby ta reakcja mogła zajść, niezbędna okazuje się również obecność ATP.
Poniżej przedstawiono równanie reakcji. 

 

U świetlików ta reakcja zachodzi w wyspecjalizowanych narządach ulokowanych
w segmentach odwłokowych i jest regulowana przez dopływ tlenu do świecących komórek.
Lucyferynę i lucyferazę świetlika wykorzystuje się do wykrywania mikroorganizmów
w różnych próbkach. Takie testy stosuje się w ocenie czystości, np. powierzchni szpitalnych
i okazów muzealnych.

Na podstawie: C. Błaszak (red.), Zoologia. Stawonogi, Warszawa 2013;
K. Pajor i in., Bioluminescencja jako narzędzie w biologii molekularnej,
„Postępy Higieny i Medycyny Doświadczalnej” 71, 2017. 

Treść zadania: 

Podaj nazwę tego narządu układu oddechowego świetlików, który odpowiada
za doprowadzenie tlenu bezpośrednio do komórek ich ciała. 

---

Rozwiązanie:

Narządem tym są najcieńsze rozgałęzienia tchawek, czyli tracheole.

Wyjaśnienie:

Świetliki są owadami, dlatego ich narządami służącymi do wymiany gazowej są tchawki. Najcieńsze z nich, zwane tracheolami, są wypełnione płynem, w którym rozpuszczone są gazy oddechowe.