a)
|
Porównywana cecha |
Twardzica |
Zwarcica |
|
występowanie |
nadziemne i podziemne starsze organy roślin |
nadziemne młode organy roślin |
|
poziom jednorodności tkanki |
dwa rodzaje komórek: włókna i komórki kamienne |
komórki o podobnej budowie i kształcie |
|
właściwości komórek |
martwe |
żywe |
b) wybierz dwa, spośród czterech opisanych gatunków roślin:
- agawa sizalowa
Agawa pochodzi prawdopodobnie z krajów Ameryki Środkowej - głównie w Meksyku. Dziś uprawiana jest także w Brazylii, Afryce Wschodniej, Indonezji, na Antylach oraz na Wyspach Bahama. Roślina osiąga 1,5 m wysokości, tworzy rozety, z których wyrastają ciemnozielone, lancetowate liście. Agawa uprawiana jest ze względu na swoje walory użytkowe. Pozyskuje się z niej mocne i sztywne włókno zwane sizalem, wykorzystywane m.in. do produkcji lin okrętowych.
- banan manilski
Pochodzi z Malezji, ale jest uprawiany w wielu krajach o klimacie tropikalnym. Roślina ta dochodzi do wysokości 8m, na szycie wyrasta pióropusz ogromnych liści. Surowcem do produkcji włókna - manili - są pochwy liściowe. Włókno jest bardzo wytrzymałe na rozerwanie, przewyższając pod tym względem bawełnę 3-krotnie, a sizal 2-krotnie. Głównymi producentami włókna banana manilskiego są: Filipiny, Indonezja, Malezja i Kostaryka.
- len zwyczajny
Pochodzi z Bliskiego Wschodu, z rejonu Żyznego Półksiężyca, którym nazwano żyzny pas ziemi ciągnący się od Egiptu poprzez Palestynę i Syrię po Mezopotamię. Len zwyczajny nie występuje obecnie w stanie dzikim, znany jest tylko z uprawy. Len uprawiany jest na włókno już kilka tysięcy lat. Pędy lnu są wyrywane z korzeniami, ponieważ włókno występuje na całej długości rośliny.
- bawełna zwyczajna
W stanie dzikim bawełna rośnie w strefie subtropikalnej. Pochodzi z Ameryki Południowej, gdzie była uprawiana. Łupiny drobnych nasionn bawełny zwyczajnej pokryte są długimi jednokomórkowymi włoskami, z których otrzymuje się włókno techniczne. Włókno wykorzystuje się do wyrobu oraz jako domieszka do różnych tkanin. Z włókien produkuje się różnego rodzaju sznury i taśmy.
c) produkty wyprodukowane z włókna:
- agawy sizalowej: powrozy (liny, sznury), plecionki, maty, worki
- banana manilskiego: plecionki, grube tkaniny, sieci rybackie, żagle, liny okrętowe (lepsze gatunki) oraz papier i płyty budowlane (gorsze gatunki).
- lnu zwyczajnego: różnej jakości płótno lniane, zależnie od przeznaczenia: kiedyś do wystroju świątyń i na ubiory kapłanów i królów; dziś: lniane tkaniny dekoracyjne i konfekcja odzieżowa oraz tworzywa sztuczne wzmacniane włóknami naturalnymi, materiały izolacyjne, filce ogrodnicze, materiały uszczelniające.
- bawełny zwyczajnej: materiały opatrunkowe, sieci rybackie, filtry do kawy, papier (banknoty dolarowe, a także ekskluzywne materiały piśmienne), proch strzelniczy.
Monika Śliwa
Nauczycielka biologii
Zobacz lekcje, które wyjaśnią temat krok po kroku:
Tutaj pojawi się lista Twoich książek
Zaloguj się i zacznij tworzyć ją już teraz.

