Na podstawie tekstu źródłowego wykonaj polecenia. (0–5 p.)
Badając kulturę polityczną w Polsce należy zwrócić uwagę na historię kraju. Po II wojnie światowej szczególnie w początkowym okresie mamy do czynienia z kulturą zaściankową, ludzie charakteryzowali się niewielką świadomością mechanizmów systemu i brakiem skłonności do jakiejkolwiek aktywności publicznej. W latach 70. i 80. zaczynamy zauważać, że spora część obywateli nie chciała podporządkować się systemowi autorytarnemu. Powstawały grupy sprzeciwu. Niemniej jednak należy pamiętać, że istniały obiektywne bariery uniemożliwiające działalność polityczną – tępienie opozycji, represje, w końcu prawny zakaz takiej działalności. Poza obiektywnymi barierami pojawiały się wątpliwości czysto subiektywne – pytania o sens takiej aktywności. [...] Taką kulturę polityczną określimy mianem podporządkowano-uczestniczącej. Almond, analizując kulturę polityczną czasów socjalizmu, trafnie zauważył, że partie kierownicze starały się „ustanowić monopol organizacyjny i monopol środków masowego przekazu, [...] konformizm ideologiczny był nagradzany, a dewiacja surowo karana. Społeczności lokalne i sąsiedzkie poddane były nadzorowi aktywistów partyjnych. Dzieci i młodzież zorganizowane były w formacje podporządkowane partii, a w programach szkolnych kładziono nacisk na właściwą indoktrynację ideologiczną” [...].
Po transformacji roku 1989 [...] pluralizm spowodował podział społeczeństwa ze względu na wyznawane zasady i programy partyjne. W Polsce często dążenia jednostek pretendujących do miana elit politycznych nie pokrywają się z dążeniami społeczeństwa. Duża część naszego społeczeństwa nie dostrzega na polskiej arenie politycznej ugrupowania, które godnie i ze skutkiem reprezentowałoby jej interesy. Następstwem tego jest apatia, poczucie bezradności wobec polityki oraz jej dążeń, a tym samym poczucie braku wpływu na cokolwiek, co w państwie się dzieje. [...]
Możemy stwierdzić, że Polacy nadal nie dostrzegają znaczenia i możliwości, jakie daje im demokracja. [...] Dla właściwego funkcjonowania systemu demokratycznego istotny jest styl, w jakim elity sprawują władzę oraz przejrzystość ich wyłaniania. [...] Dorota Simonides, profesor, polityk, senator RP [...] zauważa, że następuje relatywizacja etosu, wartości moralnych, ceni się tych, którzy „dają sobie radę”, wyrzuciwszy takie zasady, jak uczciwość, rzetelność, solidność, sprawiedliwość [...]. [...] jesteśmy świadkami etyki sytuacyjnej, celowej, takiej, która pomaga w osiągnięciu celu i konkretnych korzyści. Być może stąd niechęć Polaków do polityki, którą traktują jako brudną grę.
Źródło: K. Jurek, Elementy kultury politycznej i przykładowy ich wpływ na postrzeganie państwa i demokracji przez Polaków, „Kultura i Historia”, 13 lipca 2012 r.,
http://www.kulturaihistoria.umcs.lublin.pl/archives/4225

A. Sformułuj definicję kultury podporządkowano-uczestniczącej.
…………………………………………………………………………………………………...
…………………………………………………………………………………………………...
…………………………………………………………………………………………………...
…………………………………………………………………………………………………...

B. Wymień trzy czynniki, które kształtowały kulturę polityczną w PRL.

• ………………………………………………………………………………………………..
• ………………………………………………………………………………………………..
• ………………………………………………………………………………………………..

C. Wytłumacz, w jaki sposób historyczne uwarunkowania wpływają na obraz kultury politycznej we współczesnej Polsce.

…………………………………………………………………………………………………...
…………………………………………………………………………………………………...
…………………………………………………………………………………………………...
…………………………………………………………………………………………………...