Etapy zjednoczenia Włoch

W II połowie XIX w. nadzieje Włochów na zjednoczenie swojego państwa wiązały się z Piemontem (zwanym też Królestwem Sardynii), rządzonym przez Wiktora Emanuela II, jedynego władcę z rodzimej dynastii włoskiej (dynastii sabaudzkiej). Króla wspierał premier - Camillo Cavour - gorliwy rzecznik zjednoczenia Włoch oraz twórca potęgi ekonomicznej Królestwa Sardynii. Jego pragnieniem było utworzenie królestwa północnowłoskiego pod egidą Piemontu. W tym celu zawarł on porozumienie z Napoleonem III, który także dążył do zmian konfiguracji w polityce europejskiej i ostatecznego osłabienia Austrii.
Zawarty w 1859 r. sojusz z Francją - doprowadził do wybuchu wojny austriacko-piemonckiej. Włosi wzmocnieni przez armię francuską odnieśli sukcesy pod Magentą i Solferino. Cesarz Austrii - Franciszek Józef I został zmuszony do podpisania traktatu w Villafranca. Francja uzyskała Lombardię, którą następnie przekazała Sardynii, a sama zatrzymała Niceę i Sabaudię.
Po przeprowadzeniu plebiscytów do Piemontu przyłączono - księstwa środkowych Włoch oraz część Państwa Kościelnego (1860 r.).
W tym samym roku (1860 r.) z inicjatywy rewolucjonisty Giuseppe Garibaldiego doszło do powstania w południowych Włoszech. Dowodzona przez niego "wyprawa tysiąca czerwonych koszul" zajęła najpierw Palermo na Sycylii, a następnie Neapol. Ludność opowiedziała się w plebiscycie za przyłączeniem Królestwa Obojga Sycylii do Królestwa Sardynii.
W 1861 r. Ogólnowłoski parlament zwołany w Turynie proklamował utworzenie Królestwa Włoch z Wiktorem Emanuelem II jako królem.

W 1866 r. w wyniku klęski Austrii w wojnie z Prusami, do Włoch przyłączono Wenecję. W 1870 r. Włosi zajęli Rzym i ograniczyli posiadłości papieskie do Watykanu. Rzym został stolicą Włoch.