Wyjaśnij, co pomogło respondentom, których wypowiedzi zacytowano, zrozumieć sytuację Polaków w Poznańskiem i na Pomorzu.

Źródło 1. Odpowiedzi Francuzów na ankietę dotyczącą przygotowywanej pruskiej ustawy o przymusowym wywłaszczeniu Polaków w Poznańskiem i na Pomorzu 1907 r.*   *Henryk Sienkiewicz w „L’Echo de Paris” z 18 grudnia 1907 r. zamieścił apel z prośbą o wypowiedzi przedstawicieli świata zachodniego na temat przygotowywanej ustawy. Odpowiedzi udzieliło 254 respondentów.   Odpowiedź 1.

Możemy się spodziewać, że podobne metody zastosowane będą przeciw naszym rodakom w Alzacji i Lotaryngii. Co by jednak powiedzieli prawnicy niemieccy, gdyby Rosjanie w Inflantach i Kurlandii, gdyby Węgrzy w Siedmiogrodzie stosowali względem swych poddanych niemieckich te same metody wywłaszczeniowe [...]. Nie pragnę wcale, aby podobne pogwałcenie prawa dokonywało się gdzie indziej, nawet w stosunku do Niemców. [...] Gdybym był Niemcem – rumieniłbym się z powodu takiej ustawy [...].

  Odpowiedź 2.

Nie czekałem na wymowny protest Pański, by ze wszystkich sił protestować przeciwko prześladowaniom niemieckim w Polsce. [...] I nadal protestować będę [...]. Jako Alzatczyk, nie mogę zapomnieć, że mój kraj jest chwilowo pod innym prawem niż francuskie.

  Źródło: K. Dunin-Wąsowicz, Francuska opinia publiczna wobec sprawy polskiej i Polaków w latach 1895–1914, Warszawa 1999, str. 69.