Sformułowanie gruba kreska pochodzi z exposé premiera T. Mazowieckiego, który mówił:
„Obywatele muszą mieć poczucie wolności, bezpieczeństwa i współuczestnictwa. [...] Rząd, który utworzę, nie ponosi odpowiedzialności za hipotekę, którą dziedziczy. Ma ona jednak wpływ na okoliczności, w których przychodzi nam działać. Przeszłość odkreślamy grubą linią. Odpowiadać będziemy jedynie za to, co uczyniliśmy, by wydobyć Polskę z obecnego stanu załamania”. Miało to oznaczać całkowite odcięcie się pierwszego niekomunistycznego premiera od komunistycznego systemu rządów. Takie odcięcie przeszłości miało zapewnić krajowi i obywatelom praworządność oraz w miarę spokojne wprowadzanie przemian ustrojowych i gospodarczych. Jednak część środowisk solidarnościowych, m.in. osoby skupione wokół rządu Jana Olszewskiego (premier
w latach 1991–1992) zarzucały Mazowieckiemu niechęć do historycznych rozliczeń, lustracji oraz dekomunizacji, a także akceptowanie na polskiej scenie politycznej partii postkomunistycznych. W wyniku m.in. tego sporu obóz solidarnościowy podzielił się na „zwolenników grubej kreski” (m.in. zwolennicy Unii Demokratycznej) oraz jej zdecydowanych przeciwników (m.in. zwolennicy Porozumienia Centrum).
Czy owy spór o grubą kreskę dzieli obecnie Polaków i naszą scenę polityczną?