Przeczytaj tekst i wskaż dwie cechy, różniące system polityczny Rzeczypospolitej XVII w. od ustrojów oligarchicznych ówczesnej Europy.

Tadeusz Cegielski o sporach wokół ustroju politycznego Rzeczypospolitej w XVII w.

"Badania ostatnich lat prowadzone przez A. Kerstena i A. Mączaka, doprowadziły do zakwestionowania użyteczności pojęcia „oligarchia magnacka” w odniesieniu do Rzeczypospolitej. Analizy porównawcze wykazały bowiem, że w oligarchicznych systemach epoki (np. w Szwecji po śmierci Gustawa Adolfa, w Wenecji) oligarchia sprawowała władzę poprzez centralne, wykształcone na jej potrzeby instytucje. System oligarchiczny nie pociągał za sobą automatycznie decentralizacji władzy państwa.

Inaczej w Rzeczypospolitej, gdzie magnateria nie zinstytucjonalizowała swej przewagi nad masami szlachty i nie zdobyła trwałej, ujętej prawnie władzy nad nimi. Działała, wykorzystując swoje dwory (jako peryferyjne ośrodki władzy) i system klientarnych powiązań z miejscową szlachtą. Zamiast prawnego systemu oligarchii istniała w Polsce oligarchiczna praktyka i tendencja, wyrażająca się m.in. zamykaniem magnaterii w coraz węższym kręgu społecznym, w skupianiu najwyższych urzędów w obrębie wąskiej elity."