Stan	Omówienie
Rycerstwo	Rycerze byli średniowiecznymi wojownikami, którzy na wezwanie władcy stawali do walki. Za wierną służbę otrzymywali majątki ziemskie. Najzamożniejsi rycerze mieszkali w zamkach, które w czasie najazdów nieprzyjacielskich wojsk pełniły funkcję obronną. Wzorem średniowiecznego rycerza był pobożny, waleczny, odważny i uczciwy wojownik, który szanował kobiety i stawał w obronie słabszych. W wolnym czasie, rycerze chętnie uczestniczyli w turniejach i polowaniach. Ćwiczyli się we władaniu bronią. Zajęcia i powinności rycerza: - Obrona ojczyzny; - Walka w obronie wiary katolickiej; - Przestrzeganie kodeksu honorowego - odwaga, szlachetne postępowanie wobec wrogów, otaczanie opieką kobiet, dzieci i osób słabszych; - Udział w polowaniach oraz turniejach rycerskich;
Chłopi	W epoce średniowiecza chłopi zajmowali się przede wszystkim uprawą roli i hodowlą zwierząt. Poszczególne prace polowe wykonywali co roku o stałej porze. Na swoich polach siali najczęściej żyto, owies, jęczmień i proso. Sadzili groch, bób, cebulę i soczewicę. Hodowali świnie, krowy i drób. Swoją pracę wykonywali za pomocą bardzo prostych narzędzi: cepa, radła, żaren i pługa. Chłopi mieszkali w drewnianych chatach pokrytych strzechą. Żywili się głównie daniami mącznymi, nabiałem i rybami. W porównaniu z przedstawicielami innych warstw średniowiecznego społeczeństwa - kmiecie mieszkali i żywili się najskromniej. Zajęcia i powinności chłopa: - Uprawa roli; - Hodowla bydła; - Składanie danin właścicielowi ziemi uprawnej; - Świadczenie licznych posług swemu panu; - Płacenie podatku na rzecz Kościoła (dziesięciny).
Mieszczanie	Mieszczanie - płacili podatki na rzecz państwa oraz miasta. Ich głównymi zajęciami były handel i rzemiosło. Posiadali własny samorząd oraz sądownictwo. Jego przedstawiciele cieszyli się wolnością osobistą. Mieszczanie dzielili się na: patrycjat, pospólstwo oraz plebs. Patrycjat stanowił najbogatszą warstwę mieszkańców miasta. Tworzyli ją kupcy oraz właściciele warsztatów rzemieślniczych. To do nich należała władza w mieście, mieszkali w okazałych kamienicach w pobliżu ratusza. Pospólstwo było najliczniejszą grupą w mieście, jednak przysługiwała im tylko część praw. Tworzyli ją mniej zamożni kupcy oraz rzemieślnicy, zakładający cechy w których szkolili czeladników. Plebs stanowił najuboższą warstwę wśród mieszczan. Do tej grupy należeli pracownicy najemni, żebracy, włóczędzy oraz zbiegli ze wsi chłopi. Przedstawiciele plebsu nie posiadali żadnych praw.
Duchowieństwo	Duchowni pełnili ważne funkcje państwowe, ponieważ byli osobami najlepiej wykształconymi. Stanowili elitę intelektualną państwa. Znali język łaciński, potrafili czytać i pisać. Byli doradcami monarchów, wysłannikami w zagranicznych misjach dyplomatycznych oraz autorami ksiąg, dokumentów i listów. Na dworach możnych, troszczyli się nie tylko o życie religijne mieszkańców, lecz pomagali także w zarządzaniu majątkiem oraz w dokumentowaniu historii zacnych rodów. Ponadto zakładali przykatedralne i przyklasztorne szkoły. Pobierali oni dziesięcinę od ludności podległej (parafian). Stan duchowny - tak w Polsce, jak i w całej Europie wyodrębnił się najwcześniej. Nastąpiło to na skutek reformy gregoriańskiej, czyli przyjęcia prawa kanonicznego. Hierarchowie kościelni wykorzystali rywalizację między książętami dzielnicowymi i uzyskali przywileje, które zapewniały instytucjom kościelnym autonomię prawną. Pierwszy przywilej dla Kościoła wystawił w 1180 r. na wiecu w Łęczycy Kazimierz Sprawiedliwy. W I połowie XIII w. duchowieństwo polskie miało już własne sądownictwo, u podstaw którego leżało prawo kanoniczne.