Oceń prawdziwość poniższych zdań. Zaznacz P, jeśli zdanie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe.

Kodeks Justyniana [fragmenty]

Codex Iustinianus XI, 48, 2
Jeżeli ktoś chciałby sprzedać grunt albo obdarować nim kogoś, to nie może […] zatrzymać
kolonów i przenieść ich w inne miejsce. Ci zaś [właściciele], którzy uważają kolonów
za przydatnych, powinni albo zatrzymać ich wraz z gruntem, albo […] pozostawić ich,
aby byli użyteczni […] [nowym] właścicielom.

Codex Iustinianus XI, 48, 23, 1
Zezwala [się], aby ci, którzy w ciągu lat trzydziestu pracowali na roli w charakterze kolonów,
utrzymali się jako ludzie wolni, zabrania im [się] jednak opuszczać rolę [na której się
osiedlili] i przenosić się w inne miejsca. […] Ustanawiamy więc, aby dzieci kolonów,
zachowując wolność […], pozostały przywiązane do ziemi, którą […] ich ojcowie otrzymali do uprawy i aby im nie wolno było ziemi tej opuszczać i przenosić się gdzie indziej.

III. Institutiones I, 3
Najogólniejszą zasadą podziału osób pod względem prawnym jest podział wszystkich ludzi
na wolnych i niewolników. […] Niewolnicy zaś tak są nazywani, bo wodzowie rozkazują
sprzedawać jeńców […]. Niewolnikiem jest się z urodzenia albo można nim się stać.

Wiek V–XV w źródłach. Wybór tekstów źródłowych z propozycjami metodycznymi dla nauczycieli historii
i studentów, oprac. M. Sobańska-Bondaruk, S.B. Lenard, Warszawa 1997, s. 40–41.

1. Zarówno kolonowie, jak i niewolnicy byli przypisani do ziemi.
2. Kolon, w przeciwieństwie do niewolnika, był dzierżawcą ziemi.
3. Niewolnik, w przeciwieństwie do kolona, podlegał indywidualnej sprzedaży.