Pytanie
Na podstawie tekstu źródłowego i informacji ze s. 30–34 podręcznika, wymień trzy korzyści pana feudalnego wynikające z uzależnienia od niego wasali oraz chłopów, którzy mieszkali na terenie jego majątku ziemskiego.
Rozpad wcześniejszych struktur własności ziemi, w połączeniu z często panującą anarchią, przyniósł zmiany w organizacji posiadłości [...] [senioralnych]. W IX w. senior miał wobec swych poddanych pewne prawa feudalne: żądał od nich pańszczyzny i czynszu, a także posiadał uprawnienia sądownicze, obejmujące [...] utrzymanie prawa i porządku we włościach. Jednakże w miarę rozkładu władzy politycznej i publicznej w wielu regionach panowie zaczęli sprawować znacznie ściślejszy nadzór nad swymi poddanymi, opierając się na prawach otrzymanych lub przejętych od króla, księcia, hrabiego czy nawet niższego feudała.
Były to prawa zarówno sądownicze –obejmujące sądownictwo „wyższe”, tj. dotyczące życia i zdrowia –jak i finansowe. Nakładano na nich zobowiązania płatnicze, które pierwotnie pochodziły od władzy publicznej, począwszy jednak od XII w., uważane były za opłaty zwyczajowe [...] –nieodłączną część uprawnień osobistych seniora. Tak więc miał on monopol w zakresie młyna, pieca chlebowego i prasy winnej; kontrolował myta, targowiskai jarmarki. Mógł nakładać podatki taille1 i pogłówne, żądać służby wojskowej, a później także narzucać cięższe świadczenia w postaci robocizn.
Uprawnienia seniora zaczęły obejmować ludzi, którzy w IX w. nie podlegaliby jego jurysdykcji: wolnych dziedziców mieszkających na terenie jego majątku, a także właścicieli ziem zagrożonych niebezpieczeństwem i położonych poza jego granicami, których przodkowie mu się komendowali [...]. [...] ten rodzaj dominacji –poprzez narzucenie senioralnej władzy [...] –był rozpowszechniony i świadczył o dezintegracji władzy publicznej.
1 Taille (franc.) –podatek ziemski pobierany we Francji do XVIII w. od chłopów i innych osób nienależących do szlachty lub arystokracji. Jego wysokość zależała od powierzchni dzierżawionego gruntu. Początkowo nakładano go w sytuacjach wyjątkowych, ale od końca XV w. był stałą daniną.
Źródło: E.M. Hallam, J. Everard, Francja w czasach Kapetyngów 987–1328, tłum. U. Kowalczyk, Warszawa 2008, s. 28–29.
Odpowiedź nauczyciela
Zaloguj się, by odkryć odpowiedź!
Aby uzyskać dostęp do treści, musisz być zalogowany.

