Na podstawie tekstów wypisz - Sytuacja prawna chłopów

W Dreźnie 22 lipca 1807 r. Napoleon nadał Księstwu kon- stytucję. Władza wykonawcza należała do króla saskiego - Fryderyka Augusta I z dynastii Wettinów. Monarcha miał silną pozycję w państwie. Prowadził politykę zagraniczną państwa, mianował ministrów i urzędników, przyznano mu również prawo wydawania aktów praw- nych. Tylko on mógł przedstawiać w sejmie projekty ustaw. W porównaniu z Konsty- tucją 3 maja kompetencje sejmu znacznie ograniczono - sprowadzały się one przede wszystkim do głosowania nad przedstawia- nymi przez króla projektami. Powołanym przez władcę ministrom podlegała znacz- nie liczniejsza niż w Rzeczypospolitej rzesza urzędników. Konstytucja zapewniała wszystkim równe prawa obywatelskie: wolność osobistą, równość wobec prawa, swobodę wyznania. Prawa polityczne (dostęp do urzędów, udział w wyborach do sejmu) uzależnione były od posiadanego majątku oraz wykształcenia lub zasług wobec państwa. W sejmie, obok posłów reprezentujących zamożną szlachtę, pojawili się deputowani wybierani przez nieszlacheckich wyborców na zgromadzeniach gminnych. Poprawiło się położenie chłopów, którzy zyskali wolność osobistą, czyli prawo do opuszczania wsi. W grud- niu 1807 r. Fryderyk August wydał jednak dekret chroniący interesy szlachty, który stanowił, że chłopi mogą wprawdzie opusz- czać wieś, ale muszą pozostawić - uznane za własność dziedzica - ziemię, zwierzęta hodowlane i narzędzia. Prawem cywilnym Księstwa Warszawskiego stał się obowiązujący we Francji Kodeks Napoleona.

Konstytucja Księstwa Warszawskiego (fragment) Artykuł 5. Znosi się niewola, wszyscy obywatele są równi w obliczu prawa [...]. Artykuł 6. Rząd jest w osobie króla. On sprawuje w ca- lej swojej zupełności urzędowanie władzy wykonawczej. Od niego wychodza projekta do praw. [...] Artykuł 35. Izba poselska składa się: 1) z 60 poslów wybranych na sejmikach, czyli zgromadzeniach szlachty każdego powiatu l..]; 2) z 40 deputowanych z gmin. [...] Artykuł 58. Mają prawo do głosowania na zgromadze- niach gminnych: 1) Każdy obywatel właściciel nieszlachcic; 2) Każdy rękodzielnik i majster warsztatu, każdy kupiec mający fundusz w sklepie lub magazyn (równy] kapitalowi 10 000 złotych polskich; 3) Wszyscy plebani i wikariusze; 4) Każdy artysta i obywatel znakomity z talentów, wia- domości lub przysług uczynionych bądź handlowi, bądź kunsztom; 5) Każdy podoficer i żolnierz okryty bliznami lub który odbył kilka kampanii, a otrzymał uwolnienie od służby; [..] 7) Oficerowie wszelkiego stopnia. [...] Artykuł 69. Kodeks Napoleona będzie prawem cywil- nym Księstwa Warszawskiego.