Pytanie
Jakie czynniki z tekstu źródłowego wpływały na to, że sprawa polska zyskiwała uwagę władz mocarstw walczących na I wojnie?
Kwestia polska na arenie międzynarodowej w 1916 r. - we wspomnieniach polityka endeckiego Stanisława Grabskiego.
Z kraju i od Dmowskiego nadchodziły raczej pocieszające wieści. Po nieudanej ofensywie na Verdun Niemcy zdały sobie sprawę, że wojna trwać będzie jeszcze długo, a ludzkie ich rezerwy wyczerpywały się coraz bardziej. Zaczęły więc usilne zabiegi o pozyskanie dla siebie społeczeństwa polskiego w Królestwie, w nadziei, że tą drogą zyszczą (tj. zyskają] przypływ dużej ilości polskich ochotników do pomocniczych dla swej armii formacji wojskowych. Wszystkie te zabiegi spotkały się z powszechnym, instynktownym oporem. Niepokoiły one jednak poważnie i francuskie, i angielskie sfery wojskowe. Dmowski, jak również Seyda, kierujący utworzoną w Lozannie Polską Agencją Prasową, niepokój ten odpowiednio wykorzystali, by wzmóc wśród zachodnich aliantów zainteresowanie Polską. W Londynie i w Paryżu utrwalało się przeświadczenie, że Rosja powinna dać polskiemu narodowi wyraźne zapewnienie, że jego dążenia do odzyskania własnego bytu państwowego zostaną spełnione.
W drugiej połowie 1916 r. sprawa polska szybko umiędzynarodawiała się. Wytwarzała się jak gdyby pewna na jej tle licytacja między wojującymi stronami. Zygmunt Wielopolski otrzymał informację z kół bliskich dworu [carskiego), jakoby w Paryżu łączono dość silnie sprawę (przyznania] Konstantynopola i Dardaneli Rosji z zaspokojeniem przez nią żądań polskich. Późną jesienią brat jego, Władysław, mający poważną pozycję na dworze, otrzymał bezpośrednio od Mikołaja II zlecenie przedstawienia mu, jakie są istotne dążenia narodu polskiego. Za moją radą zdecydował się przedłożyć cesarzowi postulat odbudowy Królestwa Polskiego, utworzonego ze wszystkich ziem polskich i złączonego z cesarstwem rosyjskim trwałą unią dynastyczną. Memorialik ten przyczynił się do tego, że gdy Niemcy wystąpiły z własną propozycją rokowań pokojowych, Mikołaj II odpowiedział rozkazem do armii i floty, w którym zapowiedział dalsze trwanie wojny aż do osiągnięcia przez Rosję zadań stworzonych przez wojnę: opanowania Konstantynopola i cieśnin oraz utworzenia wolnej Polski, złożonej z wszystkich trzech jej dziś rozdartych dzielnic".
S. Grabski, Pamiętniki, t. I, Warszawa 1989.
Odpowiedź nauczyciela
Zaloguj się, by odkryć odpowiedź!
Aby uzyskać dostęp do treści, musisz być zalogowany.

