Jak napisać dobry artykuł na maturze? (język angielski)

utworzone przez | sty 18, 2023 | Język angielski, Szkoła ponadpodstawowa

Według słownika artykuł to tekst publicystyczny, naukowy, literacki zamieszczony w czasopiśmie lub w książce. Celem jego napisania jest publikacja. Obecnie artykuły ukazują się coraz częściej także w internecie. Od 2015 roku wspomniana dłuższa forma wypowiedzi pisemnej może się pojawić na maturze rozszerzonej z języka angielskiego. W tym wpisie poznacie tajniki pisania artykułu publicystycznego.

W artykule:

Cel artykułu i jego cechy

Budowa artykułu i charakterystyka jego części

Zwroty przydatne podczas pisania artykułu

Cel artykułu i jego cechy

Autor pisze artykuł, by przedstawić swoje stanowisko wobec problemu lub zjawiska zawartego w poleceniu na egzaminie maturalnym. W tej formie wypowiedzi mogą pojawić się elementy różnych form pisemnych, takich jak: rozprawka, opowiadanie, sprawozdanie, opis, recenzja, relacja, opinia lub komentarz odautorski.

Dobrze napisany artykuł powinien:

  • zainteresować i przyciągnąć uwagę;
  • wzbudzić refleksję;
  • pokazać coś nowego;
  • zachęcić do działania w danej sprawie lub podjąć próbę kształtowania opinii.

Pisząc artykuł na maturze rozszerzonej z angielskiego pamiętajcie, aby:

  • stworzyć wstępny plan swojej wypowiedzi (na maturze najlepiej wykorzystać do tego brudnopis), co pomoże uniknąć chaosu w wypowiedzi;
  • wyobrazić sobie typ czytelnika, do którego tekst będzie skierowany i którego zainteresuje bez względu na to, czy jest już zaznajomiony z tematem, czy czyta o nim po raz pierwszy;
  • dopasować język do czytelnika i podanego miejsca publikacji, np. pisząc na szkolną stronę internetową, możemy użyć elementów języka nieformalnego (skrócone formy czasowników, idiomy), ale jeśli zgodnie z poleceniem artykuł miałby pojawić się w gazecie, to wtedy odpowiedniejszy będzie styl formalny;
  • wykorzystać w wypowiedzi przykłady oraz cytaty mające potwierdzić zawarte w niej informacje;
  • wykorzystywać różne środki językowe, np. metafory, porównania oraz pytania i powtórzenia, jednak należy uważać, by ich nie nadużywać;
  • używać szerokiej gamy słownictwa: tam gdzie jest to możliwe, stosować synonimy najczęściej powtarzającego się słownictwa oraz dużą liczbę przymiotników i przysłówków;
  • nie przekroczyć limitu słów, który na egzaminie maturalnym jest bardzo ważny i wynosi 200–250 słów, ponieważ może to skutkować utratą cennych punktów, a sam artykuł będzie dla egzaminatora za długi oraz zwyczajnie nudny;
  • po napisaniu artykułu przeczytać całość po raz kolejny; pozwoli to wyłapać wszelkie błędy logiczne i gramatyczne, które mogą się wkraść do tekstu.

Budowa artykułu i charakterystyka jego części

TYTUŁ

Tytuł powinien być chwytliwy i wzbudzać ciekawość czytelnika. Dobrze jest zawrzeć w nim grę słów lub pasujący do treści idiom (styl nieformalny).

W tytułach:

  • pomijamy czasownik to be;
  • pomijamy przedimki a, an, the;
  • nie stawiamy kropki na końcu – nawet jeśli to zdanie;
  • w miarę możliwości pomijamy czasowniki;
  • stosujemy skróty bez kropek (np. US, UK).

WSTĘP

Pierwszy akapit, czyli wstęp, powinien służyć zapoznaniu się czytelnika z tematem artykułu. Zawiera także podstawowe informacje niezbędne do zrozumienia toku rozumowania autora. Wstęp ma na celu zachęcić do dalszego czytania. Będzie on ciekawszy, jeśli zawrzecie w nim pytanie retoryczne, obalicie jakiś często powtarzany mit lub przytoczycie anegdotę. Można, a nawet powinno się, zamieścić w tej części własną opinię na opisywany temat. Poprawne zastosowanie strony biernej (ang. passive voice) lub inwersji (ang. inversion) także urozmaici tekst.

ROZWINIĘCIE

Powinno ono stanowić główną i najbardziej rozbudowaną część tekstu oraz obejmować dwa akapity. Jest to miejsce na opis (np. własnych przeżyć) / uzasadnienie / wyjaśnienie / przykład / statystyki / własne opinie oraz ich wytłumaczenie. Treść polecenia pozwoli zdecydować, które z powyższych elementów uwzględnić w części głównej. Zazwyczaj wymagane są dwa, więc należy je kolejno omówić w akapicie 2. i 3.

ZAKOŃCZENIE

Końcowy akapit artykułu powinien podsumować ogólne odczucia autora wobec opisywanego tematu. Część ta musi być zgodna zarówno z tematem, wstępem, jak i myślą przewodnią z rozwinięcia. Dobrze, jeśli zawiera pytanie (np. What do you think? – A ty co uważasz?), apel (np. Join us now! – Dołącz do nas już teraz!) lub zachętę (np. Think about it next time you go shopping. – Pomyśl o tym, kiedy następnym razem pójdziesz na zakupy.) skierowane do czytelnika.

Zwroty przydatne podczas pisania artykułu

W zależności od tematu artykułu można użyć innego zestawu wyrażeń, które będą dopasowane do jego specyfiki, treści oraz podejścia do tematu, jakie przyjął autor. Poniżej znajdziecie przykłady różnych wyrażeń – mogą okazać się pomocne i, odpowiednio wykorzystane, wzbogacą wypowiedź, a także sprawią, że tekst będzie bardziej dynamiczny, ciekawszy dla odbiorcy. Wyrażenia zostały pogrupowane pod kątem budowy artykułu, ale niektóre z nich można także zastosować w innych częściach – w szczególności te służące do wyrażania własnej opinii i spójniki.

WSTĘP
  • Do you know that …? (Czy wiesz, że…?)
  • Did you know that …? (Czy wiedziałeś/aś, że…?)
  • Have you ever wondered why/how …? (Czy zastanawiałeś/aś się kiedyś, dlaczego/jak…?)
  • Have you ever dreamt of …? (Czy kiedykolwiek marzyłeś/aś o…?)
  • Have you ever heard of …? (Czy słyszałeś/aś kiedyś o…?)
  • Did you hear about …? (Czy słyszałeś/aś o…?)
  • What would you do if …? (Co byś zrobił/a, gdyby…?)
  • What do you think about …? (Co myślisz o…?)
  • What would you say if I told you that …? (Co byś powiedział/a na to, że…?)
  • According to the latest research … (Według ostatnich badań…)
  • Are you one of those people who …? (Czy jesteś jedną z tych osób, które…?)
  • As … once said: ‘…’ (Jak powiedział/a kiedyś…)
  • What is interesting … (Co ciekawe…)
  • Imagine/Suppose … (Wyobraź sobie/Zakładając…)
  • Can you imagine …? (Czy potrafisz sobie wyobrazić…?)
  • By and large, … (Ogólnie rzecz biorąc,…)
  • For starters, … (Na początek/Na dzień dobry…)
  • I must tell you about … (Muszę ci powiedzieć o…)
  • I’m sure you’d agree … (Jestem pewny/a, że się zgodzisz…)
  • You absolutely must … (Koniecznie musisz…)
  • You wouldn’t believe … (Nie uwierzysz…)
  • Nowadays almost everyone … (W dzisiejszych czasach prawie każdy…)
  • As … is becoming more popular, more and more people … (Ze wzrostem popularności … coraz więcej osób…)
  • Public opinion has always been divided on the subject of … (Opinię publiczną zawsze dzielił temat…)
  • There has been a lot of discussion in the media about … (W mediach dużo dyskutuje się o…)
  • Most people believe that … (Większość ludzi wierzy, że…)
  • Nowadays almost everyone … (W dzisiejszych czasach prawie każdy…)
  • More and more teenagers … (Coraz więcej nastolatków…)
  • Lately, a lot of people have been talking about … (Ostatnio większość ludzi mówi o…)
  • I strongly believe that … (Bardzo mocno wierzę, że…)
  • As I see it … (Według mnie…)
ROZWINIĘCIE – ostrożne wyrażanie opinii
  • It seems/appears that … (Wydaje się, że…)
  • It would seem/appear that … (Wydawałoby się, że…)
  • It is believed / recognised / thought that … (Uważa się, że…)
  • It is said/claimed that … (Mówi się, że…)
  • There is little/no doubt that … (Nie ma wątpliwości, że…)
  • There is some doubt … (Istnieją pewne wątpliwości…)
  • People often claim that … (Ludzie często twierdzą, że…)
  • Some people argue that … (Niektórzy ludzie uważają, że…)
  • … is thought / said / believed to … (Mówi/Uważa się, że …)
  • Scientists claim/argue that … (Naukowcy twierdzą, że…)
  • It seems clear / obvious / evident that … (Wydaje się jasne / oczywiste / ewidentne, że…)
  • According to a popular opinion … (Według powszechnej opinii…)
ROZWINIĘCIE – wyrażenia wprowadzające
  • In general … (Ogólnie mówiąc…)
  • The issue is … (Problem w tym, że…)
  • It is essential … (Ważne jest, aby …)
  • Apparently, … / On the surface, … / Seemingly, … (Pozornie … / Na pierwszy rzut oka…)
  • As far as… is concerned, … (Jeżeli chodzi o…)
  • Let’s/Let us suppose that … (Załóżmy, że…)
  • The issue/problem is/will be … (Ten problem jest/będzie…)
  • It is vital / essential / key to … (Ważne jest, aby…)
  • As far as … is concerned. (Jeżeli chodzi o…)
  • The issue is … (Problem polega na…)
  • One thing to consider is … (Jedną sprawą, którą trzeba rozważyć jest…)
  • Let us take a look at/consider … (Przyjrzyjmy się/Rozważmy…)
  • How come … ? (Jak to się stało, że…?)
ROZWINIĘCIE – wyliczanie przykładów
  • For instance/example … (Na przykład…)
  • Take … for example/instance. (Weźmy za przykład…)
  • Firstly, … / Secondly, … / Thirdly, … / Finally… (Po pierwsze… / Po drugie… / Po trzecie… / W końcu…)
  • In addition, …/Additionally, … (W dodatku…)
  • On top of that … (W dodatku…)
  • One the one hand, … (Z jednej strony…)
  • To begin with, … (Przede wszystkim…)
  • Giving examples… such as … (Dając przykłady… takie jak…)
  • Apart from this/that … (Oprócz tego…)
  • The most important advantage is … (Najważniejszą zaletą jest…)
  • I must also mention … (Muszę też wspomnieć…)
  • Last but not least, … (Ostatni, lecz nie mniej ważny [argument]…)
  • What is more, … (Co więcej, …)
  • A perfect example of that is … (Idealnym przykładem jest…)
  • Especially … / In particular … / Particularly … (Szczególnie… / W szczególności…)
  • For starters, … (Na początek,…)
ROZWINIĘCIE – zauważanie innych aspektów tematu
  • Nevertheless … (Niemniej jednak…)
  • On the other hand, … (Z drugiej strony…)
  • The most important disadvantage is … (Najważniejszą wadą jest…)
  • On the contrary … (Przeciwnie…)
ROZWINIĘCIE – powoływanie się na własne doświadczenia i dosadniejsze wyrażanie opinii
  • I know from personal experience that/how … (Z własnego doświadczenia wiem, że/jak…)
  • It is quite clear to me that … (To dla mnie dosyć jasne, że…)
  • I will never forget it. (Nigdy tego nie zapomnę.)
  • What attracts me most … (Co zaintrygowało mnie najbardziej…)
ROZWINIĘCIE – rekomendowanie i zachęcanie czytelnika do działania
  • You won’t regret it if you … (Nie pożałujesz, jeśli…)
  • Don’t hesitate to … (Nie wahaj się…)
  • Don’t hesitate, go and check it for yourself! (Nie wahaj się, sprawdź sam/a!)
  • You should try it yourself if you have a chance. (Sam/a powinieneś/powinnaś spróbować, jeśli będziesz miał/a okazję.)
  • I can definitely recommend … (Zdecydowanie mogę polecić…)
  • It was definitely worth doing something. (Zdecydowanie warto było coś zrobić.)
  • I’d strongly advise/suggest that … (Stanowczo radził(a)bym / sugerował(a)bym, aby …)
  • You could always try to … (Zawsze możesz spróbować…)
  • You may as well … (Możesz również…)
ROZWINIĘCIE – inne wyrażenia
  • As if this wasn’t enough, … (Jakby tego było mało…)
  • As if that weren’t enough, … (Jakby tego było mało…)
  • Despite / In spite of … (Pomimo…)
  • Yet, … (Jednak…)
  • Apparently … (Pozornie…)
  • Due to … (Z powodu…)
  • For this reason … (Z tego względu …)
  • It is worth noting … (Warto wspomnieć…)
  • As long as / So long as … (Jeśli tylko…)
  • Thus … (Dlatego też…)
  • Notwithstanding … (Pomimo…)
ZAKOŃCZENIE
  • To sum up… / Summing up… (Podsumowując…)
  • In conclusion, … / To conclude, … (Podsumowując…)
  • To wrap up, … (Na zakończenie…)
  • To conclude, I would like to encourage everyone to … (Podsumowując, chciałbym/chciałabym zachęcić wszystkich do…)
  • It was definitely worth … (Zdecydowanie warto było…)
  • Personally, I think … (Osobiście uważam…)
  • On the whole, … / By and large, … (Ogólnie rzecz ujmując,…)
  • All in all, … / All things considered, … (Biorąc wszystko pod uwagę…)
  • I strongly feel that, … (Głęboko wierzę, że…)
  • I am totally against … (Jestem całkowicie przeciwny/a…)
  • I have to express my disapproval … (Muszę wyrazić swoją dezaprobatę w stosunku do…)
  • I could not agree more that … (Całkowicie się zgadzam, że…)
  • It seems to me … (Wydaje mi się…)
  • What do you think about it? (A co ty o tym myślisz?)
  • For me, … (Dla mnie…)
  • I have to express … (Muszę wyrazić…)
  • After all, … (Ostatecznie…/ W każdym razie…)
  • What will the future of … be? (Jaka będzie przyszłość…?)
  • Perhaps in the future … (Być może w przyszłości…)
  • Let’s hope … / Hopefully, … (Miejmy nadzieję, że…)
  • For those reasons, I am with those who (think) … (Z tych powodów zgadzam się z tymi, którzy [uważają]…)

Zobacz też: 

Maturzysto! Nie taka rozprawka straszna, jak się wydaje (język angielski) (czytaj)

Materiały źródłowe

Informacje

1. Falla T. i in., Solutions Gold. Advanced Student’s Book. Podręcznik do liceów i techników, Oxford University Press, 2020.

2. Kay S. i in., Repetytorium z języka angielskiego dla liceów i techników. Wydanie jednotomowe. Poziom podstawowy z materiałem rozszerzonym, Pearson, 2022.

3. Rosińska M., Edwards L., Repetytorium. Podręcznik do szkół ponadpodstawowych. Poziom podstawowy i rozszerzony, Macmillan, 2022.

4. Rybak I. i in., Repetytorium maturzysty. Podręcznik do języka angielskiego. Poziom podstawowy i rozszerzony, Wydawnictwo Szkolne PWN, 2022.

5. Umińska M. i in., Longman Repetytorium maturalne. Podręcznik wieloletni | język angielski | poziom podstawowy, Pearson, 2017.

6. Williams D. i in., My Matura Perspectives. Repetytorium z języka angielskiego do szkół ponadpodstawowych. Poziom podstawowy i rozszerzony, Nowa Era, 2022.

7. Informator o egzaminie maturalnym z języka angielskiego od roku szkolnego 2022/2023, CKE, 2021.

8. https://wsjp.pl/haslartykuł – Wielki słownik języka polskiego PANo/podglad/2334/artykul/2553000/w-dzialalnosci-wydawniczej

Agnieszka

Agnieszka

Z wykształcenia anglistka, a z zamiłowania tłumaczka literatury anglojęzycznej. Uwielbiam podróże, górskie wędrówki oraz koncerty muzyki alternatywnej.

Ostatnie artykuły

Niemieckie wynalazki, które zmieniły świat

Niemieckie wynalazki, które zmieniły świat

Często nawet nie zdajemy sobie sprawy z tego, jak niektóre wynalazki zrewolucjonizowały świat i ułatwiły nam życie. Oczywiście do czasu, aż nagle zabraknie przedmiotu codziennego użytku lub niespodziewanie ulegnie on awarii. Wiele zawdzięczamy Niemcom i ich pomysłom....

Nie trać czasu! – czyli o technikach zarządzania czasem

Nie trać czasu! – czyli o technikach zarządzania czasem

Kiedy zbliża się koniec semestru, liczba sprawdzianów i zadań domowych do oddania może być przytłaczająca! Z pomocą przychodzą techniki zarządzania czasem. Ułatwią Ci efektywniejsze wykorzystanie czasu przeznaczonego na naukę. W artykule:Po co korzystać z technik...

Wpis na blogu – jak napisać? (język angielski)

Wpis na blogu – jak napisać? (język angielski)

Wpis na blogu to jedna z form wypowiedzi pisemnej, z którą można się spotkać na egzaminie ósmoklasisty oraz na maturze podstawowej z języka angielskiego. Taki rodzaj tekstu charakteryzuje się tym, że może zawierać w sobie elementy innych form, np. recenzji,...

Wypowiedź pisemna – najważniejsze zasady (język angielski)

Wypowiedź pisemna – najważniejsze zasady (język angielski)

Tworząc wypowiedź pisemną w języku angielskim, uczeń powinien kierować się podstawowymi zasadami, które pomogą mu stworzyć dobrze napisany oraz poprawny tekst. Najważniejsze w pracach pisemnych jest to, by odnieść się do wszystkich punktów polecenia i je rozwinąć,...

Jak napisać e-mail prywatny lub wiadomość? (język angielski)

Jak napisać e-mail prywatny lub wiadomość? (język angielski)

Wiadomość oraz e-mail prywatny to formy wypowiedzi pisemnej obowiązujące na egzaminie ósmoklasisty. Należy do nich też wpis na blogu, którego dotyczy nasz inny artykuł. Wpis na blogu oraz e-mail mogą się pojawić również na maturze podstawowej z języka angielskiego. W...