Proporcjonalność prosta, czyli inaczej wprost proporcjonalność jest wtedy, gdy możemy zależność przedstawić wzorem:

$y=ax$  

gdzie x i y są wprost proporcjonalnymi zależnościami, a jest współczynnikiem proporcjonalności. 

 

$a)$  

Koszt przyjazdu taksówki: $5zł$   

Cena przejazdu jednego kilometra:  $2zł$  

Liczba przejechanych kilometrów:  $x$  

Koszt przejazdu:  $y$  

Zauważmy, że koszt przejazdu będzie sumą kosztu przyjazdu taksówki i kosztu przejazdu x kilometrów:

$y=5zł+2zł\cdot x$  

$y=5+2x$  

Zależność ta nie jest zależnością prostą.

 

$b)$  

Liczba ile razy obwód kwadratu jest większy od jego boku:  $4$  

Długość boku:  $x$  

Obwód kwadratu:  $y$  

Zależność obwodu kwadratu od długości boku ma postać:

  $y=4x$  

Zależność ta jest zależnością prostą.

 

$c)$  

Skala mapy:  $1:10000$  

Długość na mapie:  $y$  

Długość w terenie:  $x$  

Zależność odległości na mapie od odległości rzeczywistej wyznaczymy korzystając z metody proporcji:

$y----1$  

$x----10000$  

$10000\cdot y=1\cdot x\mid :10000$  

$y=\frac{1}{10000}\cdot x$  

$y=0,0001x$  

Zależność ta jest zależnością prostą.

 

$d)$  

Kwota brutto:  $x$  

Kwota netto:  $y$  

Procent o jaki pomniejszona jest kwota netto od kwoty brutto:  $18\%$  

Zależność kwoty netto od kwoty brutto ma postać:

$y=x-18\%\cdot x$  

$y=x-0,18x$  

$y=0,82x$  

Zależność ta jest zależnością prostą.