Teksty, które dotyczą manipulacji:

• "Szkice piórem" Andrzej Bobkowski,
• "Dziennik 1954" Leopold Tyrmand,
• "Zniewolony umysł" Czesław Miłosz.

W powyższych tekstach manipulacja została ukazana jako zjawisko negatywne, ogłupiające człowieka i uniemożliwiające mu racjonalne myślenie. Wynika to z faktu, że wszechobecna w PRL-u propaganda i manipulacja zacierały rzeczywisty obraz świata, by nie rzec, że stały z nim w sprzeczności.