a) Przytoczone sformułowanie świadczy o tym, że w utworze wypowiada się osoba starsza, doświadczona już przez życie, a więc dysponująca pewną mądrością życiową. Porównanie zaś świecącej głowy do świecznika nasuwa skojarzenie z mędrcem lub prorokiem, który potrafi dostrzec więcej niż zwykły człowiek, przeczuwa nadchodzące wydarzenia, lub też osobą świętą (aureola). Dna uliczek sugerują poznanie rzeczywistości również w jej mniej przyjemnej odsłonie - być może zetknięcie z biedą, ludzkimi dramatami, negatywną stroną ludzkości. Same ulice miast w czasie potopu ulegną destrukcji, zmieni się więc ich dotychczasowy charakter.
b) Osoba mówiąca utożsamia się ze wszystkimi ludźmi, których dotykają tragiczne wydarzenia; jej cząstka jest w każdym bliźnim. Dowodzi to zdolności do współodczuwania i zrozumienia drugiego człowieka - niezależnie od tego, czy spełnia rolę ofiary, czy też kata. Podmiot liryczny kumuluje doświadczenia rozmaitych jednostek: „ja przy foliałach jurysta / zakrztuszony wołaniem gaz / ja śpiąca pośród jaskrów”. Jego słowa: „będę strzelał do siebie i marł wielokrotnie” przypominają również o tym, iż koszmar ten dotyka każdego człowieka, ponieważ powoduje upadek zasad moralnych, każde zaś zabicie człowieka w pewien sposób przyczynia się do śmierci duchowej sprawcy. Tym samym poeta oraz jego twórczość stają się nośnikiem ludzkich doświadczeń, dramatów i rozterek. Nie pozwala na to, aby zostały zapomniane. Ponadto można z tego względu założyć, iż pełni on rolę głosu sumienia, a przez to wlaczy o piękno i harmonię świata.
Uwaga!
Polecenie dotyczy prawdopodobnie czwartej strofy, a nie przedostatniej.
c) W przedostatniej strofie pojawia się motyw żniw. Traci on jednak swój pozytywny wymiar, ponieważ wprowadza apokaliptyczne nastroje: „o żniwa żniwa huku i blasków”. Stanowi zapowiedź końca świata, groźnych i przerażających wydarzeń, które wykraczają poza ludzką wyobraźnię. Zabieg ten sugeruje katastrofizm ukazanej sytuacji, jej nieodwracalny charakter oraz nadejście ostatecznych czasów. Potęguje złowrogą wizję nadchodzących zdarzeń i bezradność człowieka wobec jego losu.
Sylwia Kępa
Nauczycielka języka polskiego
Zobacz lekcje, które wyjaśnią temat krok po kroku:
Tutaj pojawi się lista Twoich książek
Zaloguj się i zacznij tworzyć ją już teraz.

