Słowo kolęda w znaczeniu, jakie znamy współcześnie, upowszechniło się w XIX wieku. Wcześniej pieśni śpiewane w okresie Bożego Narodzenia nazywane były rotułami lub po prostu piosenkami, pieśniami czy kantykami. Kolędą natomiast już w średniowieczu nazywano piosenki noworoczne, w których chwalono gospodarza i życzono mu wszelkiej pomyślności.