Matka Boska w Lamencie świętokrzyskim znajduje się pod krzyżem, na którym wisi jej syn - Jezus. Maria jest bezradna wobec cierpienia syna, który jeszcze nie skonał („Picia wołasz, piciać bych Ci dała”). Miejscem kaźni Chrystusa była góra Golgota i umownie przyjęło się, że zmarł w 33 roku n.e. Matka Boska zwraca się do zebranych wokół niej ludzi z prośbą o wysłuchanie i wsparcie.