Czas przeszły Perfekt składa się z odmienionego czasownika posiłkowego haben lub sein w miejscu orzeczenia i imiesłowu czasu przeszłego (Partizip II) na końcu zdania.
Perfekt = haben / sein + Partizip II
Większość czasowników występuje w czasie Perfekt z czasownikiem posiłkowym haben. Z sein łączą się te wyrażające ruch i przemieszczenie (np.: fahren - jechać, gehen - iść, chodzić, reisen - podróżować, wandern - wędrować), czasowniki określające zmianę stanu (m.in. aufstehen - wstawać, einschlafen - zasypiać), wyrażające zajście, wydarzenie (passieren - dziać się), a także wyjątki: bleiben - zostawać, sein - być, werden - stawać się, zostawać.
Imiesłowy czasu przeszłego Perfekt czasowników regularnych tworzymy, dodając do tematu czasownika przedrostek ge- oraz końcówkę -t (np. machen → gemacht, kaufen → gekauft). Do czasowników, których temat kończy się na -d, -t, -chn, -ffn, -tm, przyłączamy końcówkę -et (np. arbeiten → gearbeitet, bilden → gebildet).
Partizip II czasowników rozdzielnie złożonych powstaje przez umieszczenie cząstki -ge- między przedrostkiem a czasownikiem podstawowym (np. einkaufen → eingekauft, aufräumen → aufgeräumt). Czasowniki nierozdzielnie złożone zaczynają się od przedrostków: be-, er-, ver-, zer-, miss-, ge-, ent-, emp-. Wraz z czasownikami zakończonymi na -ieren tworzą imiesłów czasu przeszłego bez przedrostka ge- (np. besuchen → besucht, studieren → studiert). Końcówka imiesłowu oraz ewentualna wymiana samogłosek w temacie zależą od tego, czy czasownik podstawowy jest regularny czy nieregularny.
Czasowniki nieregularne przeważnie tworzą imiesłów czasu przeszłego (Partizip II) z końcówką -en. Często pojawia się wymiana samogłosek w temacie, dlatego ich form należy uczyć się na pamięć (np. gehen → gegangen, bleiben → geblieben).
Präteritum
Formy czasowników regularnych w czasie przeszłym Präteritum tworzymy, dodając do tematu czasownika przyrostek -te- i odpowiednią końcówkę osobową (np. machen → machte, kaufen → kaufte). Jeżeli temat czasownika regularnego kończy się na -t, -d, -m, -n, przed końcówką -te umieszczamy literę e (przykładowo arbeiten → arbeitete, öffnen → öffnete).
Formy czasowników mocnych w czasie Präteritum powstają w sposób nieregularny (np. schlafen → schlief, fahren → fuhr, gehen → ging). Trzeba nauczyć się ich z tabeli czasowników mocnych i nieregularnych.
Odmiana czasowników w Präteritum na przykładach lernen (uczyć się) i geben (dawać):
| lernen → lernte | geben → gab | |
| ich | lernte | gab |
| du | lerntest | gabst |
| er, sie, es | lernte | gab |
| wir | lernten | gaben |
| ihr | lerntet | gabt |
| sie, Sie | lernten | gaben |
Zauważ, że formy regularne i nieregularne w pierwszej i trzeciej osobie liczby pojedynczej nie otrzymują żadnej końcówki odmiany i się pokrywają. Do form Präteritum pozostałych osób gramatycznych przyłączamy końcówki znane z czasu teraźniejszego.
1. Ich der Freizeit habe ich gern gegolft. (W wolnym czasie chętnie grałem / grałam w golfa.)
2. Für diese Reise stattete ich mich professionell aus. (Na tę podróż zaopatrzyłem / zaopatrzyłam się w profesjonalne wyposażenie.)
3. Das Reisebüro hat unsere Buchung bestätigt. (Biuro podróży potwierdziło naszą rezerwację.)
Treść dostępna tylko dla użytkowników z aktywnym Premium
Treść dostępna tylko dla użytkowników z aktywnym Premium
Opracowania zadań z ponad 3000 podręczników – przygotowane przez nauczycieli
Ponad 100 kursów wideo do sprawdzianów, E8 i matury
Odrabiak Pro – interaktywna nauka z każdym szkolnym podręcznikiem
Gotowe notatki, tablice edukacyjne i sprawdziany
Aleksandra Baran
Nauczycielka języka niemieckiego
Tutaj pojawi się lista Twoich książek
Zaloguj się i zacznij tworzyć ją już teraz.

