Spójnik dass (że) wprowadza zdanie podrzędne z szykiem końcowym. Oznacza to, że odmienione orzeczenie przenosimy na ostatnie miejsce w zdaniu. Jeśli orzeczenie składa się z dwóch części (np. w czasie przeszłym Perfekt lub w konstrukcji z czasownikami modalnymi), wtedy na samym końcu występuje jego odmienna część, a przed nią ta, której nie odmieniamy. Jeżeli orzeczeniem jest czasownik rozdzielnie złożony, przedrostek łączymy z czasownikiem głównym i zapisujemy jako jedno słowo.

 Przykłady:

• Ich hoffe, dass du bald gesund wirst. (Mam nadzieję, że szybko wyzdrowiejesz.) 
• Er hat vergessen, dass er heute ein Training hat. (On zapomniał, że ma dzisiaj trening.)  
• Ich habe gehört, dass Olafs Familie nach Deutschland umzieht. (Słyszałem / Słyszałam, że rodzina Olafa przeprowadza się do Niemiec.) 
• Sie schreibt, dass sie mich heute nicht besuchen kann. (Ona pisze, że nie może mnie dzisiaj odwiedzić.) 

Taką samą treść można zapisać także bezspójnikowo, w części zdania po przecinku występuje wtedy szyk prosty. Na pierwszym miejscu stawiamy podmiot, a po nim orzeczenie.

Przykłady:

• Ich hoffe, du wirst bald gesund. (Mam nadzieję, że szybko wyzdrowiejesz.) 
• Er hat vergessen, er hat heute ein Training. (On zapomniał, że ma dzisiaj trening.)  
• Ich habe gehört, Olafs Familie zieht nach Deutschland um. (Słyszałem / Słyszałam, że rodzina Olafa przeprowadza się do Niemiec.) 
• Sie schreibt, sie kann mich heute nicht besuchen. (Ona pisze, że nie może mnie dzisiaj odwiedzić.) 

---

 

1. Florian sagt, er führt seit zwei Jahren seine eigene Webseite. (Florian mówi, że od dwóch lat prowadzi własną stronę internetową.)
   Er sagt, dass er sich für Fotografieren interessiert. (Mówi, że interesuje się fotografią.)
    
2. Melissa sagt, sie verbringt viel Zeit in einem sozialen Netzwerk. (Melissa mówi, że spędza dużo czasu na portalu społecznościowym.)
   Sie erzählt, dass sie dort andere Leute kennenlernt. (Opowiada, że poznaje tam ludzi.) 
    
3. Eva und Jessica erzählen, sie haben in einer Bank gesessen. (Eva i Jessica opowiadają, że siedziały w jednej ławce.)
   Sie sagen, dass sie jetzt viel Zeit per Internet telefonieren. (Mówią, że prowadzą teraz długie rozmowy przez Internet.) 
    
4. Daniel erzählt, dass er sich für Autos interessiert. (Daniel opowiada, że interesuje się samochodami.) 
   Er meint, dass Foren die besten Treffpunkte für Fans sind. (Jest zdania, że fora są najlepszym miejscem spotkań dla fanów.) 
    
5. Veronika erzählt, dass sie jedes Wochenende einen Reiseblog liest. (Veronika opowiada, że w każdy weekend czyta blog podróżniczy.) 
   Sie sagt, dass sie dort viel Interessantes über die Welt lernt. (Mówi, że uczy się tam wiele ciekawych rzeczy o świecie.)