Imperativo AFIRMATIVO - Tryb rozkazujący twierdzący:

Formy trybu rozkazującego dla 2 os. liczby pojedynczej tworzymy od czasownika w 2 os. liczby pojedynczej trybu oznajmującego, usuwając literę "-s" (cantas -> canta).

Formy trybu rozkazującego dla 3 os. liczby mnogiej (usted):

• z końcówką -AR -> kończą się na "E"
• z końcówką -ER, -IR -> kończą się na "A"

W trybie rozkazującym w czasownikach zwrotnych zaimek zwrotny stawiamy za czasownikiem i piszemy łącznie (levantarse -> levántate).

Uwaga: W piśmie w drugiej osobie liczby pojedynczej trzeba zaznaczyć akcent graficzny: levantarse -> levántate.  

Czasowniki częściowo nieregularne, z obocznością, zawsze stosują się do powyższych zasad i zachowują oboczność również w trybie rozkazującym (dormir -> duerme).

W trybie rozkazującym pojawiają się również nieregularne formy dla 2 os. liczby pojedynczej jak na przykład: tener -> ten, hacer -> haz, poner -> pon, salir -> sal, ir -> ve, venir - ven.

 

Imperativo NEGATIVO - Rozkaz przeczący:

Wszystkie formy trybu rozkazującego przeczącego są takie same jak formy w Presente de Subjuntivo i poprzedza je partykuła "NO".

Formy trybu rozkazującego dla 2 os. liczby pojedynczej (tú):

• z końcówką -AR -> kończą się na "ES"
• z końcówką -ER, -IR -> kończą się na "AS"

Formy trybu rozkazującego dla 3 os. liczby pojedynczej (usted):

• z końcówką -AR -> kończą się na "E"
• z końcówką -ER, -IR -> kończą się na "A"

Zaimki zwrotne stoją zawsze przed czasownikiem: perderse -> no te pierdas.

Czasowniki częściowo nieregularne, z obocznością, zawsze stosują się do powyższych zasad i zachowują oboczność również w trybie rozkazującym. (dormir -> no duermas)

Uwaga! W czasownikach kończących się na: -zar, -car, -gar, -cer, -ger, -gir, -guir zachodzą zmiany wewnątrz wyrazu w celu zapisu właściwego zapisu dźwięku występującego w całej odmianie.

• -zar -> c np. empezar -> empiece
• -car -> qu np. sacar -> saque
• -gar -> gu np. llegar ->llegue
• -cer -> z np. vencer -> venza
• -ger -> j np. proteger -> proteja
• -gir -> j np. elegir -> elija
• -guir -> g np. seguir -> siga

W trybie rozkazującym pojawiają się również nieregularne formy dla 2 os. liczby pojedynczej jak na przykład: hacer -> no hagas, ir -> no vayas, poner -> no pongas, tener -> no tengas itd. 

 

W trybie rozkazującym twierdzącym zaimki dopełnienia bliższego stawiamy ZA czasownikiem i piszemy łącznie z nim oraz stawiamy akcent graficzny nad sylabą akcentowaną zgodnie z zasadami akcentowania graficznego, natomiast zaimki dopełnienia bliższego w trybie rozkazującym przeczącym stawiamy PRZED czasownikiem.

• CómprateLO. (Kup go sobie.)
• No te LO compres. (Nie kupuj go sobie.)

---

 

Odpowiedz na pytania krótko, używając trybu rozkazującego. Zastąp pogrubione na czarno wyrazy odpowiednimi zaimkami.

 

Rozwiązanie:

tú (ty)	tú (ty)	usted (pan/i)
¿Abro este documento? (Otworzyć ten dokument?)	No, no lo abres. (Nie, nie otwieraj go.)	Sí, ábralo. (Tak, niech go pan/i otworzy.)