10 tropów sceptyków to tok argumentacji, którego celem jest podważenie wiarygodności świadectwa pochodzącego z ludzkich postrzeżeń zmysłowych. Opracowanie owych tropów zawdzięczamy przedstawicielowi sceptycyzmu - Ainezydemowi z Knossos. Oto lista 10 tropów sceptyków:
- Te same rzeczy są odmiennie postrzegane przez przedstawicieli różnych gatunków.
- Te same rzeczy są odmiennie postrzegane przez poszczególnych ludzi.
- Te same rzeczy są inaczej postrzegane w zależności od wykorzystywanego w tym celu narządu zmysłowego.
- Te same rzeczy są różnie postrzegane w zależności od indywidualnej, unikalnej specyfiki konkretnego podmiotu poznającego.
- Ta sama rzecz może być różnie postrzegana w zależności od jej położenia, miejsca i odległości od obserwującego ją podmiotu.
- Rzeczy wydają się wyglądać inaczej w zależności od otoczenia, na tle którego są postrzegane.
- Te same rzeczy różnie postrzegamy w zależności od ilości, w jakiej się pojawiają.
- Postrzeżenia są uzależnione od relacji zachodzącej pomiędzy obiektem poznania a podmiotem poznającym (postrzegającym).
- To, jak odbiera się poznawczo dany przedmiot, zależy w dużej mierze od tego, jak często się go spostrzega.
- Postrzeganie rzeczy jest uwarunkowane kulturowo, przez przekonania, wiarę czy dążenia jednostek.
W większości tropów pojawiają się takie sformułowania, jak „ta sama” i „te same”. Odnoszą się one do rzeczy istniejących niezależnie od podmiotu poznającego, które zachowują trwałość niezależnie od ich postrzegania. Zmienne i uwarunkowane podmiotowo jest jednak poznanie takich rzeczy przez różne istoty, w tym istoty ludzkie (a nawet przez tę samą istotę w różnych okolicznościach i chwilach).
Marcin Murzyn
Nauczyciel historii
Tutaj pojawi się lista Twoich książek
Zaloguj się i zacznij tworzyć ją już teraz.
