Na przełomie lat 80. i 90. XX wieku w społeczeństwach państw Europy Środkowo-Wschodniej  narastała niechęć wobec nieudolnych rządów komunistycznych, które doprowadziły do zapaści gospodarczej i wielu problemów społecznych. Aby ją wyrazić organizowali demonstracje i manifestacje, podczas których postulowali o przeprowadzenie zmian demokratycznych. Ponadto tworzyli ugrupowania opozycyjne, które reprezentowały ogół w rozmowach z przedstawicielami władz.

Ważnym czynnikiem procesu przemian demokratycznych w Europie Środkowo-Wschodniej było również osłabienie ZSRS. Borykające się z problemami wewnętrznymi państwo nie mogło skutecznie zahamować rozpadu bloku wschodniego. Ponadto reformy Gorbaczowa i jego postawa sprzyjały stopniowemu zmniejszaniu zależności wspomnianych państw od Moskwy.