Sytuacja Polaków na terenach południowo-wschodnich województw II RP:

Przed wybuchem II wojny światowej sytuacja Polaków żyjących w Galicji Wschodniej była dość spokojna. Wpływ na zmiany miało powstanie ukraińskiego ruchu narodowowyzwoleńczego, którego przypieczętowaniem  było utworzenie Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów. Polityka rządu II RP była nastawiona na polonizację tych terenów. Powodowało to, że większość przysługujących ich praw było wyłącznie pozorne.

Po wybuchu II wojny światowej frakcja OUN skupiona wokół Stiepana Bandery próbowała proklamować niepodległą Ukrainę u boku III Rzeszy. Inicjatywa nie powiodła się. Powołano zaś Ukraińską Powstańczą Armię. Jej celem stało się usunięcie Polaków z terenów wschodnich.

Z inicjatywy członków UPA doszło do rzezi wołyńskiej, czyli mordu na polskiej społeczności zamieszkującej tamtejsze miejscowości. Rozpoczęła się ona 9 lutego 1943 r. w Parośli. Zginęło wówczas 179 Polaków. Apogeum nastąpiło zaś 11 lipca, gdy w trakcie tzw. „krwawej niedzieli” zaatakowano około 100 miejscowości. 

Ukraińscy bojownicy stosowali niezwykle okrutne metody. Szacuje się, że w czasie rzezi zginęło ok. 100 tys. Polaków.

Strona polska starała się ratować poprzez ucieczkę, bądź udział w oddziałach samoobrony i akcjach odwetowych.