Odmienność komunistyczna Jugosławii w dużej mierze wynikała z stosunków kraju tego z ZSRS. Inne państwa były w pełni podporządkowane w pełni Stalinowi i jego następcom, w związku z czym relacje na płaszczyźnie politycznej były świetne. Natomiast stosunki między ZSRS, a Jugosławią po II wojnie światowej nie były dobre. Wynikało to ze spotkania dwóch, twardych charakterów, które reprezentowali Józef Stalin i Josip Broz Tito (przywódca komunistycznej Jugosławii). Drugi z nich prowadził politykę „własnej koncepcji komunizmu” nie zgadzając się na pełne podporządkowanie ZSRS, co doprowadziło do kryzysu jugosłowiańskiego, który oddalił Jugosławię od bloku wschodniego. Broz Tito prowadził własną politykę międzynarodową, choćby włączając się w konflikt w Grecji, czy angażując się w sprawy Albanii, co przede wszystkim odróżniało ten kraj od innych państw bloku wschodniego (poza ZSRS oczywiście).

Stalin reagował na to agresją propagandową, oskarżając SFRJ (partia komunistyczna na Jugosławii) m. in. o odejście od koncepcji marksizmu-leninizmu, porzucenie pozycji klasowych, nacjonalizm, zbyt szybką kolektywizacje. W 1948 władze Jugosławii zostały wykluczone z Kominformu, a kraje bloku wschodniego rozpoczęły izolacje, zrywając kontakty z Belgradem. Pomoc gospodarcza zachodu sprawiła, że działania te nie odniosły skutku, a Broz Tito zachował swój urząd.

Inna droga komunizmu stała się faktem. Charakteryzowała się wprowadzeniem systemu samorządowego, polityczno-ekonomicznej decentralizacji itp. Jugosławia nigdy nie wróciła do bloku wschodniego, nawet po normalizacji stosunków ZSRS związaną ze śmiercią Stalina.