Nurty umysłowe dominujące w XVII wieku:

• Racjonalizm - kierunek filozoficzny przeciwstawny empiryzmowi, zakładający możliwość poznania prawdy jedynie dzięki samemu rozumowi, z pominięciem doświadczenia. Jego twórcą był Kartezjusz.
• Empiryzm - kierunek filozoficzny, który zakładał, że prawdziwe poznanie rzeczywistości przez człowieka jest możliwe wyłącznie przez doświadczenie i zmysły, zaś wszelkie idee i teorie są w stosunku do nich wtórne.  Propagowany był przez Francisa Bacona i Johna Locke’a.
• Libertynizm - kierunek filozoficzny,  a także ruch społeczno - religjny głoszący swobodę polityczną, wyznaniową i obyczajową, który podważał wszystkie istniejące autorytety. 
• Jansenizm - kierunek filozoficzny, który propagował odnowę katolicyzmu w duchu nauk św. Augustyna. Do jego zwolenników należeli: Kornel Jansen, Jean Baptiste Racine, Blaise Pascal.